Suy giáp dưới lâm sàng có đáng sợ?

Theo chia sẻ của TS.BS Nguyễn Quang Bảy, bệnh lý tuyến giáp khá phổ biến trong cộng đồng, nhất là suy giáp và bướu nhân tuyến giáp. Các xét nghiệm FT4 (T4 tự do) và TSH thường được chỉ định để đánh giá chức năng tuyến giáp.

Chuyên gia cho biết, ngày nay nhiều người dân đã tự chỉ định các xét nghiệm này khi xét nghiệm máu. hậu quả là tuần nào bác sĩ cũng cần tư vấn hoặc khám cho những người có xét nghiệm chức năng tuyến giáp bất thường, trong đó phần lớn là khi kiểm tra sức khỏe hoặc tự gọi xét nghiệm lấy máu tại nhà.

Chia sẻ về một trường hợp thực tế gần đây, TS.BS Nguyễn Quang Bảy cho biết, ông được nhờ khám “ngay lập tức” cho 2 bố con vì bà mẹ nói là “em bị mất ngủ mấy ngày nay rồi”. Phiếu kết quả cho thấy FT4 bình thường nhưng TSH tăng nhẹ là 4,78 và 4,96 (bình thường là 0,27 – 4,2).

Khi thăm khám, hỏi bệnh thì cả hai đều khỏe mạnh và không có bất cứ triệu chứng nào của suy giáp, khám tuyến giáp hoàn toàn bình thường. Bác sĩ đã giải thích là mức tăng TSH rất nhẹ là không có ý nghĩa, trường hợp của 2 bố con này không bị bệnh và không cần làm thêm xét nghiệm hay thăm khám gì, nhưng người mẹ vẫn tha thiết được kiểm tra lại cho chắc chắn.

“Nhìn vẻ mặt họ, tôi biết là không thể từ chối được. Kết quả làm tại BV Bạch Mai thì FT4 và TSH bình thường, siêu âm tuyến giáp cũng bình thường. Lúc đó cả nhà mới tươi tỉnh hơn một chút” –  TS.BS Nguyễn Quang bảy chia sẻ.

Vị chuyên gia cho biết, những trường hợp xét nghiệm máu có nồng độ hormon tuyến giáp T3, T4 bình thường mà hormon tuyến yên TSH tăng được gọi là suy giáp “dưới lâm sàng” (subclinical), còn những trường hợp suy giáp rõ (overt) thì phải có T3, T4 thấp và TSH tăng.

Tuy nhiên Hội Tuyến giáp châu Âu khuyến cáo cần phải làm lại (sau vài tuần đến vài tháng) xét nghiệm T3, T4 và TSH mới được phép khẳng định có suy giáp dưới lâm sàng. Đa số các trường hợp suy giáp dưới lâm sàng sẽ không cần điều trị do suy giáp rất nhẹ, trừ những trường hợp phụ nữ đang chuẩn bị có thai, hoặc khi TSH tăng > 10 mIU/mL, và liều điều trị hormon L-Thyroxin (T4) cũng sẽ thấp, chỉ từ 25-50mcg/ngày.

TS.BS Nguyễn Quang Bảy ưu ý những nguyên nhân có thể khiến TSH tăng giả tạo là:

Dao động TSH trong ngày: TSH buổi đêm hoặc sáng sẽ cao hơn buổi chiều. Mất ngủ cấp tính cũng sẽ làm tăng TSH

Dao động TSH trong năm: Vào mùa đông, TSH sẽ cao hơn mùa hè.

TSH ở trẻ em, trẻ vị thành niên và người già sẽ cao hơn TSH ở người trưởng thành

TSH ở phụ nữ có thể sẽ hơi cao hơn nam giới

TSH tăng ở người béo phì và sẽ giảm khi họ giảm cân

Các thuốc, đặc biệt là Biotin có thể gây tăng TSH giả tạo do thuốc có tương tác với xét nghiệm TSH.

Nguồn TS.BS Nguyễn Quang Bảy – Trưởng khoa Nội tiết – Đái tháo đường Bệnh viện Bạch Mai