Đái tháo đường âm thầm nhiều năm: Đừng đợi có triệu chứng mới kiểm tra đường huyết

Hiện nay, hơn nửa tỷ người trên thế giới đang sống chung với bệnh đái tháo đường và gần một nửa trong số đó chưa được chẩn đoán. Đáng lo ngại, bệnh có thể diễn tiến âm thầm, khiến người mắc không nhận ra tình trạng sức khỏe của mình trong thời gian dài.

Bên cạnh tuổi tác và yếu tố di truyền, thừa cân, béo phì, ít vận động, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu và chế độ ăn uống chưa hợp lý đều có thể làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh.

Nếu không được kiểm soát kịp thời, đái tháo đường có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng như bệnh tim mạch, đột quỵ, suy thận, giảm thị lực, tổn thương thần kinh và loét bàn chân. Tuy nhiên, phát hiện và điều trị phù hợp từ sớm có thể giúp phòng ngừa hoặc làm chậm tiến triển của nhiều biến chứng.

Ai nên chủ động kiểm tra đường huyết?

Khát nhiều, tiểu nhiều, sụt cân không rõ nguyên nhân, mệt mỏi, nhìn mờ, vết thương lâu lành hoặc tê bì tay chân có thể là những dấu hiệu gợi ý bệnh đái tháo đường. Tuy nhiên, nhiều người mắc bệnh không có biểu hiện rõ ràng. Vì vậy, không nên chờ đến khi xuất hiện triệu chứng mới đi kiểm tra, đặc biệt nếu thuộc nhóm có nguy cơ cao.

Những người từ 35 tuổi trở lên, thừa cân hoặc béo phì, có người thân mắc đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, bệnh tim mạch, từng mắc đái tháo đường thai kỳ, hội chứng buồng trứng đa nang hoặc ít vận động nên chủ động kiểm tra đường huyết.

Các xét nghiệm như đường huyết lúc đói, HbA1c hoặc nghiệm pháp dung nạp glucose có thể giúp phát hiện đái tháo đường và tiền đái tháo đường, từ đó có hướng can thiệp phù hợp.

Tiền đái tháo đường là thời điểm cần hành động

Tiền đái tháo đường là giai đoạn đường huyết cao hơn mức bình thường nhưng chưa đạt ngưỡng chẩn đoán đái tháo đường. Đây là thời điểm quan trọng để điều chỉnh lối sống, giảm nguy cơ tiến triển thành đái tháo đường type 2.

Với người thừa cân, giảm khoảng 5-7% trọng lượng cơ thể, duy trì vận động ít nhất 150 phút mỗi tuần, ăn uống cân đối, hạn chế đồ ngọt và thực phẩm chế biến sẵn, ngủ đủ giấc và không hút thuốc lá có thể góp phần ngăn ngừa hoặc làm chậm tiến triển bệnh.

Đối với người đã được chẩn đoán đái tháo đường, việc điều trị không chỉ tập trung vào kiểm soát đường huyết mà còn cần quản lý đồng thời huyết áp, mỡ máu và tầm soát định kỳ các biến chứng ở mắt, thận, bàn chân. Kế hoạch điều trị cần phù hợp với tình trạng của từng người, có sự phối hợp giữa người bệnh, gia đình và đội ngũ y tế.

Đừng chủ quan khi đường huyết đã ổn định

Không có triệu chứng không đồng nghĩa với không mắc đái tháo đường. Ngay cả người có cân nặng bình thường vẫn có thể mắc bệnh do những yếu tố nguy cơ khác.

Một sai lầm cần tránh là tự ý ngưng thuốc khi thấy đường huyết đã ổn định. Kết quả kiểm soát tốt có thể chính là nhờ thuốc và chế độ điều trị đang phát huy hiệu quả. Người bệnh cần tiếp tục tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ, không tự ý thay đổi thuốc hoặc liều dùng.

Tương tự, việc được chỉ định insulin không có nghĩa bệnh đã ở giai đoạn cuối. Insulin là một phương pháp điều trị có thể được sử dụng ở nhiều giai đoạn khác nhau, tùy tình trạng và nhu cầu kiểm soát đường huyết.

Mỗi người có thể bắt đầu bảo vệ sức khỏe từ những thay đổi thiết thực: duy trì vận động thường xuyên, xây dựng chế độ ăn lành mạnh, chủ động kiểm tra đường huyết khi có yếu tố nguy cơ và đồng hành cùng người thân trong quá trình điều trị.

Hành động sớm hôm nay, để kiểm soát tốt đái tháo đường.