Không triệu chứng vẫn tăng huyết áp: Hướng dẫn tự theo dõi tại nhà

Tăng huyết áp là tình trạng áp lực máu trong động mạch duy trì ở mức cao hơn bình thường. Bệnh thường diễn tiến âm thầm, ít biểu hiện rõ ràng trong giai đoạn đầu nên dễ bị bỏ qua. Nếu không được phát hiện, theo dõi và kiểm soát kịp thời, tăng huyết áp có thể làm tăng nguy cơ xuất hiện nhiều biến chứng nghiêm trọng.

Không ít người chỉ nghĩ đến tăng huyết áp khi xuất hiện đau đầu, chóng mặt, hồi hộp hoặc mệt mỏi. Tuy nhiên, đây không phải là những dấu hiệu đặc hiệu. Trên thực tế, huyết áp có thể tăng kéo dài mà người bệnh hoàn toàn không nhận thấy bất thường.

Khi huyết áp tăng rất cao, một số trường hợp có thể xuất hiện đau đầu dữ dội, nhìn mờ, đau ngực, khó thở, chóng mặt, rối loạn ý thức hoặc chảy máu mũi. Những biểu hiện này cần được đánh giá y tế kịp thời, nhất là khi đi kèm chỉ số huyết áp tăng nhiều.

Đo huyết áp là cách đơn giản để phát hiện sớm, theo dõi và hỗ trợ phòng ngừa biến chứng. Theo WHO, tăng huyết áp được xác định khi huyết áp đo ở hai ngày khác nhau đều từ 140/90 mmHg trở lên. Tuy vậy, kết quả cần được đánh giá trong bối cảnh cụ thể, vì huyết áp có thể thay đổi theo thời điểm, trạng thái cảm xúc, vận động hoặc thao tác đo.

Với người đã được chẩn đoán tăng huyết áp, theo dõi tại nhà giúp bác sĩ đánh giá hiệu quả điều trị và điều chỉnh kế hoạch chăm sóc phù hợp hơn. Việc tự đo huyết áp không thay thế tái khám định kỳ và không phải căn cứ để tự ý thay đổi hoặc ngưng thuốc.

Để kết quả đáng tin cậy, cần lưu ý:

– Nghỉ ngơi ít nhất 5 phút trước khi đo.

– Không uống cà phê, hút thuốc hoặc vận động gắng sức trong 30 phút trước đó.

– Ngồi tựa lưng, hai chân đặt trên sàn, không bắt chéo chân.

– Tay được đỡ ngang mức tim, vòng bít đặt trên cánh tay trần.

– Không nói chuyện trong lúc đo.

– Ưu tiên máy đo tự động loại bắp tay, vòng bít phù hợp kích thước tay.

– Nên đo 2 lần, cách nhau 1-2 phút và ghi lại kết quả.

– Theo dõi huyết áp không nên dựa vào một con số đơn lẻ. Việc ghi nhận đều đặn theo thời gian giúp bác sĩ nhìn rõ hơn xu hướng kiểm soát huyết áp của mỗi người.

Mọi người trưởng thành đều nên biết chỉ số huyết áp của mình. Việc kiểm tra càng cần được quan tâm hơn ở người có các yếu tố nguy cơ như:

– Có người thân mắc tăng huyết áp.

– Thừa cân, béo phì.

– Ít vận động.

– Ăn mặn, thường dùng thực phẩm chế biến sẵn.

– Uống nhiều rượu bia, hút thuốc lá.

– Có đái tháo đường, bệnh thận hoặc bệnh tim mạch.

Những yếu tố này không đồng nghĩa chắc chắn mắc bệnh, nhưng là lý do để mỗi người chủ động kiểm tra sớm và duy trì thói quen theo dõi định kỳ.