Sau đột quỵ não, làm gì để bệnh nhân trở lại cuộc sống bình thường?

Một tín hiệu đáng mừng là tỷ lệ tử vong do đột quỵ ngày càng giảm, song căn bệnh quái ác này vẫn để lại nhiều di chứng nặng nề cho người bệnh. Phục hồi chức năng là giải pháp quan trọng để người bị đột quỵ giảm sự phụ thuộc vào người thân.

04-05-2022 14:45
Theo dõi trên |

1. Làm sao để giảm gánh nặng cho bệnh nhân sau cơn đột quỵ?

Theo Tổ chức Đột quỵ Thế giới (WSO), đột quỵ đang là nguyên nhân gây tử vong thứ 2 trên thế giới và là nguyên nhân hàng đầu gây tàn tật ở người trưởng thành. Hiện có khoảng 17 triệu người mắc đột quỵ mỗi năm, với khoảng 6 triệu người tử vong và 5 triệu người sống sót với các di chứng nặng nề. Đột quỵ não là một dạng bệnh lý gây tổn thương nặng và phức tạp. Sau đột quỵ, bệnh nhân có thể xuất hiện hàng loạt biến chứng nặng nề, tác động mạnh mẽ đến chất lượng sống, chẳng hạn như: liệt tay, chân, liệt nửa người, co cứng cơ, liệt mặt, rối loạn lời nói, rối loạn về cảm giác, tâm lý, trầm cảm. Trường hợp nặng có thể xuất hiện các rối loạn về nhận thức như: mất khả năng định hướng, sự chú ý, trí nhớ và tư duy. Hơn nữa, nếu bệnh nhân bị đột quỵ não sẽ có thể đối diện với các biến chứng nguy hiểm khác như: rối loạn nuốt, viêm phổi do hít phải thức ăn, đồ uống; nhiễm trùng đường hô hấp, tiết niệu; viêm tắc mạch máu; đại tiểu tiện không tự chủ; loét da; teo cơ… Theo các chuyên gia, từ một người bình thường khi trải qua cơn đột quỵ não họ trở thành tàn phế, không còn khả năng tự chăm sóc bản thân, là gánh nặng cho chính bản thân, gia đình và xã hội. Theo đó, phục hồi chức năng sau đột quỵ là vô cùng quan trọng, góp phần giảm thiểu các khiếm khuyết, biến chứng tái phát để người bệnh nâng cao khả năng sống độc lập, nâng cao chất lượng sống và hòa nhập cộng đồng. Khả năng và mức độ hồi phục của những người sống sót sau đột quỵ sẽ còn tuỳ thuộc vào kích thước và vị trí tổn thương não sẽ ảnh hưởng đến. Do đó, quá trình hồi phục của mỗi người bệnh thường sẽ không giống nhau, phần lớn cần được vật lý trị liệu để phục hồi chức năng. Các nghiên cứu cho thấy, chỉ khoảng 10% bệnh nhân hồi phục hoàn toàn, 25% khác hồi phục kèm một số biến chứng không đáng kể.

Phục hồi chức năng góp phần giảm thiểu các khiếm khuyết, biến chứng tái phátPhục hồi chức năng góp phần giảm thiểu các khiếm khuyết, biến chứng tái phát

»»» Xem thêm: 12 cách giúp bệnh nhân đột quỵ hồi phục tại nhà hay nhất

2. Phục hồi chức năng là một quá trình dài hơi

Việc phục hồi chức năng sau đột quỵ cần toàn diện, sớm và tùy thuộc vào giai đoạn tiến triển của bệnh. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), phục hồi chức năng sau đột quỵ não được chia thành 4 giai đoạn bao gồm: – Giai đoạn cấp/tối cấp (24 giờ đầu tiên sau đột quỵ) – Giai đoạn phục hồi sớm (sau 24 giờ đến 3 tháng đầu) – Giai đoạn phục hồi muộn (3-6 tháng) – Giai đoạn mạn tính (sau 6 tháng). Trong thực tế lâm sàng, các bác sĩ cho biết sau giai đoạn hồi sức cứu lấy tính mạng bệnh nhân thì việc chăm sóc chiếm vị trí quan trọng, chăm sóc nội khoa kết hợp với phục hồi chức năng. Đây là giai đoạn cần can thiệp phục hồi chức năng sớm để hạn chế tối đa những biến chứng có thể xảy ra như: viêm phổi, teo cơ, cứng khớp,… Ở giai đoạn hồi phục sớm, cần hỗ trợ bệnh nhân tập các tư thế thụ động, sau đó mới bắt đầu các bài tập chủ động. Thông thường, các hoạt động phục hồi chức năng sẽ bao gồm: – Đặt tư thế người bệnh thích hợp tránh cứng khớp, biến dạng khớp, cần vận động khớp thường xuyên. – Tập phục hồi các cơ bên liệt, vận động đề phòng co rút và biến dạng khớp, cố gắng tập đi và di chuyển độc lập. Bên cạnh đó, các bài tập ngôn ngữ trị liệu cũng rất cần thiết ở giai đoạn người bệnh đã có những tiến triển hồi phục tốt nhằm giúp cho họ có khả năng giao tiếp được với mọi người và có thể tự độc lập trong sinh hoạt hàng ngày, cũng như trong hoạt động nghề nghiệp về sau của họ. Ngoài ra, gia đình là yếu tố quan trọng giúp bệnh nhân đột quỵ sớm phục hồi chức năng một cách dễ dàng. Theo đó, người thân cần hỗ trợ để bệnh nhân tự thực hiện các hoạt động chăm sóc bản thân như: ăn uống, vệ sinh cá nhân (rửa mặt, tắm rửa, đi vệ sinh,…).

Gia đình là yếu tố quan trọng giúp bệnh nhân đột quỵ sớm phục hồi chức năng Gia đình là yếu tố quan trọng giúp bệnh nhân đột quỵ sớm phục hồi chức năng 

Đột quỵ đến đột ngột có thể sẽ làm thay đổi cuộc sống không chỉ của bệnh nhân mà cả người thân của họ. Vì vậy, mỗi thành viên đều cần hết sức kiên nhẫn trong quá trình phục hồi dài hơi này. Chính ý chí của người bệnh và sự hỗ trợ của người thân là các yếu tố quan trọng tạo lên thành công của việc tập phục hồi chức năng. »»» Xem thêm: Cách bảo vệ bộ não khỏe mạnh phòng ngừa đột quỵ?

Thiên An, benhdotquy.net

Ngồi lâu, ít vận động: Mối nguy kép cho tim và đường huyết

Ngồi lâu, ít vận động: Mối nguy kép cho tim và đường huyết

Không chỉ người thừa cân, béo phì mới có nguy cơ mắc bệnh tim mạch và rối loạn đường huyết. Việc ngồi lâu, ít vận động trong thời gian dài cũng có thể âm thầm làm suy giảm sức khỏe chuyển hóa, tăng nguy cơ kháng insulin, tiểu đường type 2 và các bệnh lý tim mạch.

Video

Còn 3–4,5 giờ đầu sau đột quỵ có nghĩa là chưa cần vội

Còn 3–4,5 giờ đầu sau đột quỵ có nghĩa là chưa cần vội

Nhiều người cho rằng đột quỵ chỉ cần đến bệnh viện trong vòng 3–4,5 giờ đầu nên chưa cần quá gấp gáp khi xuất hiện triệu chứng. Tuy nhiên, đây là một quan niệm nguy hiểm. Trong đột quỵ, mỗi phút trôi qua có thể khiến hàng triệu tế bào não bị tổn thương không thể phục hồi. “Thời gian vàng” không phải là khoảng thời gian để chờ đợi, mà là khoảng thời gian quý giá để người bệnh được cấp cứu càng sớm càng tốt, giúp tăng cơ hội cứu não, giảm di chứng và nâng cao khả năng hồi phục.

Chăm sóc đột quỵ

Dấu hiệu đột quỵ

Tầm soát đột quỵ