Điều gì xảy ra bên trong cơ thể khi bị đột quỵ?

Có hai loại đột quỵ: đột quỵ do thiếu máu cục bộ và đột quỵ do xuất huyết. Một cơn đột quỵ do thiếu máu cục bộ thường được mô tả là khi dòng máu đến não bị tắc nghẽn. Đột quỵ do xuất huyết ít phổ biến hơn và xảy ra khi một động mạch yếu hoặc bị vỡ làm rò rỉ máu vào não.

I. Đột quỵ do thiếu máu cục bộ so với đột quỵ xuất huyết

Trong cơn đột quỵ do thiếu máu cục bộ, các động mạch đến não của bạn bị tắc nghẽn hoặc bị thu hẹp do cục máu đông. Đột quỵ do thiếu máu cục bộ có thể được phân loại là huyết khối hoặc tắc mạch, tùy thuộc vào vị trí hình thành cục máu đông.

• Đột quỵ do huyết khối, cục máu đông hình thành trong động mạch đưa máu đến não của bạn. Cục máu đông thường hình thành trong động mạch vốn đã bị thu hẹp do mảng bám tích tụ.
• Đột quỵ do tắc mạch, một cục máu đông hình thành ở một bộ phận khác của cơ thể, vỡ ra và bị cuốn về phía não của bạn. Thông thường, những cục máu đông này hình thành trong tim.

Trong một cơn đột quỵ xuất huyết, một động mạch trong não bị vỡ hoặc rò rỉ máu lên não do huyết áp cao, dùng quá nhiều thuốc làm loãng máu hoặc do thành mạch máu bị tràn ra ngoài (chứng phình động mạch), là những điểm yếu trong mạch máu. Ảnh hưởng của đột quỵ có thể khác nhau tùy thuộc vào vị trí xảy ra trong não và số lượng tế bào não bị chết. Đột quỵ có thể gây tê liệt, khó nuốt hoặc nói chuyện, mất trí nhớ, đau đớn, thay đổi cảm xúc và các vấn đề về hành vi. Tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức có thể giúp bạn tránh những ảnh hưởng lâu dài của đột quỵ.

II. Không nên bỏ qua TIA – Cơn thiếu máu não thoáng qua

TIA thường được gọi là “đột quỵ nhỏ” hay một cơn thiếu máu cục bộ thoáng qua, xảy ra khi tắc nghẽn trong mạch máu làm ngừng dòng chảy của máu đến một phần não của bạn. Mặc dù dòng chảy của máu thường bị chặn trong ít hơn năm phút, sự kiện này cũng nghiêm trọng như một cơn đột quỵ lớn. TIA thường do cục máu đông gây ra và thường là “dấu hiệu cảnh báo” của đột quỵ do thiếu máu cục bộ – trên thực tế, hơn 1/3 số người bị đột quỵ trong vòng một năm sau khi bị TIA. Khi bị TIA hoặc đột quỵ do thiếu máu cục bộ nghiêm trọng có thể có các triệu chứng giống nhau, vì vậy điều quan trọng là phải nhận được sự trợ giúp y tế khẩn cấp càng sớm càng tốt. Mặc dù TIA thường không gây ra bất kỳ thiệt hại nào, nhưng việc điều trị TIA có thể giúp bạn ngăn ngừa đột quỵ lớn trong tương lai.

III. Làm thế nào để ngăn ngừa đột quỵ?

Bây giờ bạn đã biết những gì đang xảy ra bên trong cơ thể khi bị đột quỵ, bạn có thể tự hỏi làm thế nào bạn có thể ngăn ngừa một cơn đột quỵ? Bắt đầu bằng cách biết và quản lý các yếu tố nguy cơ của bạn, như huyết áp cao, hút thuốc, tiểu đường, ăn kiêng kém, béo phì, cholesterol cao, AFib (rung nhĩ) và bệnh tim. Không biết chắc nên bắt đầu từ đâu? Bác sĩ của bạn có thể giúp đỡ. TThực hiện các lựa chọn lối sống tích cực như ăn uống lành mạnh, tập thể dục hàng ngày và kiểm soát mọi vấn đề sức khỏe hiện tại có thể giúp bạn tránh bị đột quỵ do suy nhược. Những cách bạn bảo vệ sức khỏe tim mạch của mình cũng có thể giúp bạn tránh bị đột quỵ.

IV. Các dấu hiệu và triệu chứng đột quỵ

Khi ai đó bị đột quỵ, hãy tìm trợ giúp y tế càng sớm càng tốt để khôi phục lưu lượng máu lên não hoặc cầm máu. Những triệu chứng này báo hiệu rằng ai đó có thể đang bị đột quỵ:

• Đột ngột yếu hoặc tê ở mặt, cánh tay hoặc chân ở một bên của cơ thể
• Nói khó hoặc không thể hiểu lời nói
• Mất thăng bằng hoặc phối hợp đột ngột
• Mất thị lực hoặc mờ một mắt
• Khó nuốt
• Đau đầu đột ngột và dữ dội không rõ nguyên nhân

Bạn cũng có thể sử dụng từ viết tắt BE FAST để ghi nhớ các dấu hiệu:

• B – Khả năng giữ thăng bằng
• E – Mắt (vấn đề về thị lực)
• F – Mặt xệ xuống
• A – Yếu cánh tay
• S – Vấn đề về giọng nói
• T – Thời gian! (gọi ngay cấp cứu)

Nếu bạn nhận thấy bất kỳ dấu hiệu nào trong số những dấu hiệu này ở ai đó, hãy gọi 115 ngay lập tức.

Bình Phương