5 nghiên cứu mới về rung nhĩ, người trẻ và “tuổi mạch máu”

1. Người rung nhĩ có nguy cơ đột quỵ trung gian có thể hưởng lợi từ thuốc chống đông

Nghiên cứu đăng trên New England Journal of Medicine đánh giá 1.803 bệnh nhân rung nhĩ có nguy cơ đột quỵ trung gian. Sau 24 tháng, nhóm dùng thuốc chống đông đường uống trực tiếp (DOAC) có tỷ lệ biến cố gộp gồm đột quỵ, thuyên tắc hệ thống, chảy máu nặng hoặc tử vong tim mạch thấp hơn nhóm không dùng thuốc chống đông: 0,5% so với 1,5%.

Đáng chú ý, số ca đột quỵ cũng thấp hơn ở nhóm dùng DOAC, trong khi tỷ lệ chảy máu nặng được ghi nhận tương tự giữa hai nhóm. Kết quả cung cấp thêm bằng chứng cho việc cân nhắc chống đông ở nhóm rung nhĩ có nguy cơ đột quỵ trung gian.

Nguồn: New England Journal of Medicine

2. Người trẻ sau đột quỵ vẫn đối mặt nguy cơ chảy máu khi dùng thuốc chống huyết khối

Nghiên cứu trên JAMA Network Open theo dõi 1.226 người từ 18-49 tuổi từng bị đột quỵ thiếu máu não. Sau thời gian theo dõi trung vị 4,2 năm, nguy cơ tích lũy xảy ra biến cố chảy máu cần đánh giá y tế trong 5 năm là 10,7%, tương đương 2,5 biến cố/100 người-năm.

Nữ giới, đột quỵ do thuyên tắc từ tim và sử dụng thuốc chống đông liên quan độc lập với nguy cơ chảy máu cao hơn. Các tác giả nhấn mạnh cần cân nhắc cả nguy cơ tái phát mạch máu và nguy cơ chảy máu khi duy trì điều trị chống huyết khối lâu dài ở người trẻ.

Nguồn: JAMA Network Open

3. AI có thể giúp ước tính “tuổi mạch máu”

Một nghiên cứu mới trên Arteriosclerosis, Thrombosis, and Vascular Biology sử dụng trí tuệ nhân tạo để ước tính “tuổi mạch máu sinh học”. Kết quả cho thấy tình trạng lão hóa mạch máu nhanh hơn, được đánh giá bằng chỉ số tuổi mạch máu do AI ước tính, có liên quan với những thay đổi ở mạch máu nhỏ trong não và một số chỉ dấu về cấu trúc não, chức năng nhận thức.

Khái niệm này mở ra hướng tiếp cận mới: thay vì chỉ nhìn vào tuổi thật, các nhà nghiên cứu tìm cách định lượng mức độ “già hóa” của hệ mạch và mối liên hệ với sức khỏe não bộ.

Nguồn: Arteriosclerosis, Thrombosis, and Vascular Biology

4. Ô nhiễm không khí có thể tạo dấu ấn chuyển hóa liên quan bệnh tim mạch

Một nghiên cứu khác trên cùng tạp chí của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ tìm hiểu ảnh hưởng của ô nhiễm không khí lên hệ chuyển hóa ở người và chuột. Công trình tập trung vào “dấu ấn chuyển hóa” liên quan rối loạn chức năng ty thể, từ đó gợi ý một cơ chế sinh học có thể góp phần vào quá trình phát triển bệnh tim mạch.

Tuy nhiên, đây không nên được hiểu là bằng chứng cho thấy mọi trường hợp tiếp xúc ô nhiễm đều trực tiếp gây bệnh tim. Kết quả chủ yếu giúp làm rõ thêm cơ chế sinh học cần được nghiên cứu trong phòng ngừa tim mạch.

Nguồn: AHA Journals

5. Thiết bị đeo theo dõi giấc ngủ được quan tâm trong đánh giá sức khỏe tim mạch

Một tổng quan mới của AHA xem xét vai trò của công nghệ theo dõi giấc ngủ bằng thiết bị đeo trong đánh giá và can thiệp sức khỏe tim mạch. Các thiết bị này có thể cung cấp dữ liệu về thời lượng, thời điểm và một số đặc điểm của giấc ngủ, qua đó hỗ trợ nhận diện các yếu tố nguy cơ tim mạch.

Dù vậy, công nghệ đeo chưa thể thay thế hoàn toàn các phương pháp chẩn đoán y khoa. Độ chính xác, khả năng diễn giải dữ liệu và sự khác biệt giữa từng thiết bị vẫn cần được lưu ý trước khi sử dụng kết quả để đưa ra quyết định điều trị.

Nguồn: AHA Journals