Tức giận sau đột quỵ: Các yếu tố kích hoạt và biện pháp đối phó

Điều quan trọng là phải giải quyết các vấn đề tức giận sau đột quỵ vì nó có thể gây ra đau khổ cho cả những người sống sót và những người thân yêu của họ. Trong bài viết này, bạn sẽ tìm hiểu các nguyên nhân khác nhau của cơn nổi giận và những gì bạn có thể làm để chăm sóc cho bệnh nhân sau đột quỵ.

1. Nguyên nhân của sự tức giận sau đột quỵ

Sau một cơn đột quỵ, những thay đổi về cảm xúc như tức giận có thể xuất phát từ một hoặc nhiều yếu tố, bao gồm:

1.1 Suy giảm nhận thức

Đôi khi đột quỵ gây ra những ảnh hưởng trong não làm thay đổi khả năng xử lý thông tin và hiểu người khác nói gì của người bệnh. Một số thay đổi này, chẳng hạn như thiếu sự đồng cảm hoặc tăng tính bốc đồng, có thể khiến bệnh nhân đột quỵ cảm thấy tức giận thường xuyên hơn.

1.2 Các tác động vật lý

Khó cử động là một trong những tác động phụ phổ biến nhất của đột quỵ, có thể khiến việc tham gia các hoạt động hàng ngày thông thường của người bệnh trở nên khó khăn hơn. Khi một cá nhân bắt đầu vật lộn với những công việc hàng ngày mà trước đây rất dễ dàng thực hiện, nó có thể gây ra sự thất vọng và tức giận. Khi những khó khăn về vận động khiến những người sống sót sau đột quỵ không thể tham gia vào các hoạt động từng yêu thích, nó cũng có thể gây ra cảm giác tiêu cực, bao gồm cả sự tức giận.

Tức giận là cảm xúc rất dễ xảy ra sau đột quỵ.

1.3 Rối loạn cảm xúc

Khi một cơn đột quỵ ảnh hưởng đến trung tâm cảm xúc của não, nó có thể gây ra một tình trạng gọi là ảnh hưởng đến giả hành não. Điều này liên quan đến những cảm xúc bộc phát không tự nguyện, không thích hợp và không thể kiểm soát được như cười, khóc hoặc tức giận, đặc biệt khi một tình huống không đòi hỏi cảm xúc đó. Khi cơn nổi giận sau đột quỵ trở nên cực độ, nó có thể dẫn đến hành vi hung hăng sau đột quỵ, điều này cần được coi trọng. Trên đây là những nguyên nhân sinh học của sự giận dữ sau đột quỵ, tiếp theo chúng ta hãy thảo luận về các yếu tố kích hoạt môi trường cũng góp phần vào vấn đề này. »»» Xem thêm: 8 cách giúp cải thiện chứng mất trí nhớ sau đột quỵ

2. Yếu tố phổ biến gây ra cơn tức giận sau khi đột quỵ

Để học cách điều tiết cơn tức giận sau đột quỵ, điều quan trọng là phải hiểu các yếu tố có thể kích hoạt cảm xúc, nó có thể bao gồm:

2.1 Con đường phục hồi đầy thách thức

Nếu một người không thể tham gia vào các hoạt động mà họ muốn và cần, chẳng hạn như tiếp cận đầy đủ với liệu pháp điều trị, có thể khiến người người bệnh đột quỵ cảm thấy cuộc sống nằm ngoài tầm kiểm soát của họ, điều này có thể dẫn đến tức giận.

2.2 Đối mặt với việc không thể thực hiện được nữa

Khả năng vận động hạn chế là một hậu quả phổ biến sau đột quỵ, những người sống sót thường phải đối mặt với những công việc mà họ phải vật lộn để thực hiện, điều này có thể gây khó chịu.

2.3 Mệt mỏi hoặc nhầm lẫn

Mệt mỏi sau đột quỵ và khó khăn về nhận thức có thể làm tăng các phản ứng cảm xúc như tức giận.

Mệt mỏi với sự thay đổi tiêu cực của bản thân có thể khiến bệnh nhân đột quỵ khó chịu và tức giận.

2.4 Nghe những điều khó chịu

Bệnh nhân sau đột quỵ thường phải đối mặt với những bình luận thiếu tế nhị và những thách thức khác có thể gây ra sự tức giận do hành vi của người khác.

2.5 Lo lắng và kích thích quá mức

Khi não đang hồi phục sau cơn đột quỵ, nó có thể làm tăng sự lo lắng hoặc dẫn đến việc người bệnh dễ bị choáng ngợp do kích thích quá mức trong các tình huống có đám đông lớn, tiếng ồn quá mức hoặc hoạt động quá mức. Ví dụ, khi bệnh nhân sau đột quỵ đến các cửa hàng tạp hóa do lối đi đông đúc mà họ phải điều hướng. Điều này có thể làm gia tăng sự lo lắng và choáng ngợp, có thể gây ra cơn giận dữ.

2.6 Rào cản đối với mục tiêu hoặc thói quen

Quá trình phục hồi sau đột quỵ có thể diễn ra chậm và ngay cả khi người sống sót đang tiến bộ, điều đó có thể gây khó chịu khi tình trạng khuyết tật cản trở bạn đạt được mục tiêu hoặc tham gia vào các công việc hàng ngày. »»» Xem thêm: Cách chăm sóc người bệnh đột quỵ bị trầm cảm

3. Cách quản lý cơn tức giận sau đột quỵ

Trong nhiều trường hợp, các cơn giận dữ sau đột quỵ và hành vi hung hăng sẽ giảm tần suất và cường độ khi thời gian trôi qua. Khi bộ não lành lại và những người sống sót thích nghi với các tình huống mới, họ có thể lấy lại quyền kiểm soát cảm xúc của mình một cách tự nhiên. Tuy nhiên, tốt nhất là bạn nên chủ động áp dụng phương pháp quản lý cảm xúc thay vì chờ đợi mọi thứ tự cải thiện. Dưới đây là một số bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm cảm giác giận dữ sau đột quỵ:

3.1 Hiểu hành vi của bạn

Nhận biết các tình huống khiến bạn nổi nóng sau đột quỵ có thể giúp bạn kiểm soát tâm trạng. Như bạn đã biết, những người sống sót sau đột quỵ thường phải đối mặt với nhiều tác nhân cùng một lúc, do đó, điều quan trọng là phải nhận thức được các tác nhân tiềm ẩn để có thể giảm bớt hoặc tránh chúng. Ví dụ, nếu bạn biết rằng đám đông lớn và sự mệt mỏi có xu hướng gây ra phản ứng tức giận, hãy thực hiện các bước để tránh những tình huống này càng nhiều càng tốt. Hãy chợp mắt khi cảm thấy mệt mỏi và nhờ người thân giúp đỡ để tránh tụ tập đông người. Trò chuyện với nhà trị liệu tâm lý cũng có thể giúp bạn hiểu rõ hơn về những tình huống nào khiến bạn tức giận và cách sửa đổi phản ứng của bạn.

Bệnh nhân đột quỵ hãy cố gắng trấn tĩnh bản thân và chia sẻ với người thân về những bực tức, khó chịu của bản thân.

3.2 Nghỉ giải lao

Nhiều nguyên nhân liên quan đến việc thúc đẩy bản thân quá sức. Nếu cảm thấy thất vọng vì không thể hoàn thành nhiệm vụ hoặc cảm thấy bối rối vì điều gì đó, bạn có thể lùi lại một chút và cho bản thân nghỉ ngơi. Phục hồi tai biến mạch máu não là một quá trình đầy thử thách và những người sống sót nên rèn luyện lòng trắc ẩn để làm cho quá trình vốn đã khó khăn trở nên dễ quản lý hơn. Các cơ chế đối phó hữu ích khác bao gồm: – Thở sâu – Nghe nhạc thư giãn – Thiền và cầu nguyện – Tập thể dục – Nhắm mắt lại – Thể hiện cảm xúc thông qua nhật ký hoặc tác phẩm nghệ thuật Nếu bạn phải vật lộn với việc xoay người và lùi bước sau những nhiệm vụ khó khăn, hãy cân nhắc sử dụng những công việc thư giãn để đánh lạc hướng bạn và xoa dịu cơn tức giận.

3.3 Nói chuyện với bác sĩ của bạn về thuốc

Nếu sự tức giận đang cản trở chất lượng cuộc sống của bạn hoặc làm tổn hại đến mối quan hệ với những người thân yêu, bạn có thể hỏi bác sĩ xem liệu thuốc chống trầm cảm có phù hợp với mình không. Thuốc chống trầm cảm như thuốc ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc (SSRI) có thể giúp giảm cơn giận dữ sau đột quỵ. Cụ thể, một SSRI được gọi là fluoxetine (Prozac) đã được chứng minh là giúp cải thiện tình trạng “dễ bị nổi giận sau đột quỵ”, thậm chí 3 tháng sau khi ngừng điều trị. Cần biết rằng, như với tất cả các loại thuốc, có những tác dụng phụ có thể làm mất đi những lợi ích. Ví dụ, một số tác dụng phụ của fluoxetine bao gồm lo lắng, lú lẫn và khó đi vào giấc ngủ. Điều này có thể làm tăng một số yếu tố kích thích cơn tức giận như mệt mỏi và quá khích, vì vậy hãy thận trọng và phối hợp chặt chẽ với bác sĩ để theo dõi sức khỏe của bạn. »»» Xem thêm: Cách ăn uống dành cho bệnh nhân sau đột quỵ

4. Cách giúp người thân tránh bị tức giận sau đột quỵ

Ngay sau một cơn đột quỵ, người bệnh có thể đã giảm khả năng kiểm soát bản thân. Vì vậy, người thân trong gia đình có thể áp dụng các thủ thuật sau đây để giúp tâm trạng người bệnh cảm thấy tốt hơn.

Sự đồng cảm, chia sẻ của người thân sẽ giúp người bệnh đột quỵ cảm thấy lạc quan, vui vẻ hơn.

4.1 Đồng cảm với người đột quỵ

Đầu tiên và quan trọng nhất, có thể giúp bạn nhắc nhở bản thân rằng sự tức giận của người sống sót sau đột quỵ thường không nhắm vào bạn mà là những hạn chế của họ. Ngay cả khi người đó đang phản ứng theo cách gây tổn thương cho bạn, hãy cố gắng hết sức để thực hành sự đồng cảm với người bệnh đột quỵ và cũng thực hành lòng từ bi đối với bản thân.

4.2 Giúp lấp đầy khoảng trống

Nếu người thân của bạn gặp khó khăn với các vấn đề về trí nhớ, điều này có thể khiến họ cảm thấy mất phương hướng và bối rối. Thường xuyên nhắc họ đang ở đâu, đang làm gì và tại sao. Điều này có thể ngăn ngừa sự kích động và kích thích quá mức sau một cơn đột quỵ.

4.3 Xác thực cảm xúc khi thích hợp

Như bạn đã biết, nhiều tác nhân gây ra cơn nóng giận sau đột quỵ liên quan đến sự thất vọng với những hoàn cảnh khó chịu, như những hạn chế về thể chất hoặc nhận xét thiếu tế nhị từ người khác. Bạn có thể giúp xoa dịu cơn giận của bệnh nhân sau đột quỵ bằng cách xác nhận rằng việc cảm thấy bị tổn thương và khó chịu vì những điều này là điều có thể hiểu được. »»» Xem thêm nhiều phương pháp chăm sóc cho người thân bị đột quỵ khác tại: https://benhdotquy.netcategory/cham-soc-dot-quy/

4.4 Hiểu được sự tức giận sau cơn đột quỵ

Đồng cảm thường là chiến lược hữu ích nhất để đối phó với cơn tức giận sau đột quỵ. Cần hiểu rằng yếu tố kích hoạt có thể là tác động sinh học của chính cơn đột quỵ và nó thường không mang tính cá nhân. Nó cũng giúp hiểu rằng những người sống sót thường phải đối mặt với nhiều tác nhân cùng một lúc, thay vì chỉ đối mặt với chúng một lần trước khi đột quỵ. Bạn có thể giúp họ xoa dịu sự khó chịu bằng cách giảm bớt những tác nhân gây ra trong tầm kiểm soát của bạn, chẳng hạn như tránh những khu vực đông người, khuyến khích ngủ trưa để giảm mệt mỏi và cổ vũ cho sự hồi phục của họ. Nhắc nhở người thân của bạn về việc họ đã đi được bao xa và luôn có hy vọng phục hồi. Lưu ý, trong quá trình chăm sóc người thân sau đột quỵ, bạn cũng cần quan tâm đến bản thân mình. Bởi điều quan trọng là phải tập trung vào sức khỏe tinh thần của chính bạn thì bạn mới có thể giúp đỡ người khác.

Diệu Nhi, benhdotquy.net