Phục hồi vận động sau đột quỵ: Làm sao để đi lại vững vàng, tránh nguy cơ té ngã?

Ảnh hưởng đến chức năng chi

Sau đột quỵ, các chi, đặc biệt là tay và chân thường bị ảnh hưởng nặng nề. Người bệnh có thể yếu, thậm chí liệt hoàn toàn một bên cơ thể, khiến việc cử động, sinh hoạt và tự chăm sóc bản thân trở nên khó khăn.

Để cải thiện chức năng này, việc tập luyện cần được bắt đầu càng sớm càng tốt, với các bài tập lặp đi lặp lại như vươn tay, nắm bắt đồ vật, chỉ trỏ, kéo – đẩy. Những động tác này không chỉ kích hoạt lại đường dẫn truyền thần kinh mà còn giúp người bệnh lấy lại cảm giác kiểm soát cơ thể.

Trong trường hợp có nguy cơ co rút cơ hoặc đã co rút, việc sử dụng nẹp hỗ trợ sẽ giúp duy trì tầm vận động. Ngoài ra, có thể kết hợp các phương pháp phục hồi hiện đại như trị liệu với gương, hoặc sử dụng robot hỗ trợ vận động để tăng hiệu quả phục hồi.

Các vấn đề về dáng đi và thăng bằng

Với nhiều người bệnh sau đột quỵ, việc đi lại là mục tiêu phục hồi hàng đầu. Tuy nhiên, tổn thương não khiến khả năng giữ thăng bằng và phối hợp động tác bị rối loạn. Người bệnh có thể đi đứng không vững, dễ té ngã, thậm chí không thể tự bước đi nếu không có người hỗ trợ.

Các bài tập cải thiện thăng bằng nên được tiến hành ở nhiều tư thế khác nhau như ngồi, đứng một chân, đi bộ trên mặt phẳng, lên xuống cầu thang… Điều này giúp cơ thể dần thích nghi, từ đó tạo tiền đề để phục hồi dáng đi ổn định hơn.

Việc tập luyện có thể được hỗ trợ bởi người thân hoặc chuyên viên phục hồi chức năng. Ngoài ra, các dụng cụ trợ giúp như gậy một chân hay nẹp cổ – bàn chân cũng là công cụ hữu ích giúp người bệnh lấy lại sự tự tin khi di chuyển.

Nguy cơ té ngã – Biến chứng dễ gặp nhưng không nên xem nhẹ

Té ngã là biến chứng phổ biến và nguy hiểm sau đột quỵ. Việc mất thăng bằng, yếu cơ, suy giảm nhận thức hoặc phản xạ chậm có thể khiến người bệnh dễ bị ngã ngay cả trong sinh hoạt đơn giản. Điều đáng lo ngại là nhiều trường hợp té ngã có thể dẫn đến gãy xương, chấn thương sọ não, khiến quá trình phục hồi càng trở nên phức tạp.

Để phòng ngừa, điều quan trọng là xác định đúng nguyên nhân gây té ngã – có thể do thể chất (mất thăng bằng, liệt cơ), nhưng cũng có thể đến từ yếu tố tâm lý như sợ ngã, lo âu, tự ti. Việc can thiệp không chỉ cần tập luyện phục hồi chức năng mà còn phải hỗ trợ tinh thần cho người bệnh. Gia đình và nhân viên y tế nên tạo môi trường an toàn, khích lệ và đồng hành cùng người bệnh vượt qua giai đoạn khó khăn này.

Phục hồi vận động sau đột quỵ không thể nóng vội, nhưng nếu thực hiện đúng hướng, đều đặn và đủ kiên trì, người bệnh hoàn toàn có thể lấy lại khả năng đi đứng, tự chủ cuộc sống và giảm thiểu nguy cơ tái phát hoặc biến chứng lâu dài.