Người bệnh đột quỵ bị mỡ máu cao nên ăn và kiêng ăn gì?

\n

1. Người bệnh đột quỵ bồi bổ nhiều và ít vận động có sao không?

\n

BS.CK1 Lê Ngọc Quỳnh Thư trả lời:

\n

Bệnh nhân đột quỵ thường bị tổn thương một vùng trên não, trong đó tổn thương vùng vận động gặp khá nhiều, sẽ khiến bệnh nhân yếu liệt tay chân dễ dẫn đến té ngã. Điều này không chỉ gây hạn chế di chuyển mà còn ảnh hưởng đến tâm lý người bệnh. Họ sẽ nghĩ mình là gánh nặng cho gia đình, vì không thể thực hiện được bất cứ việc gì, thậm chí là nhích tay lên, cầm bút, chén ăn cơm,… Từ đó, họ sẽ nằm im không bước xuống giường để bớt gây phiền toái cho người nhà.

\n

Bên cạnh đó, họ cũng cho rằng khi mình bị bệnh, cần nằm nhiều hơn để phục hồi tốt hơn, nhưng điều đó không đúng. Ngược lại, bệnh nhân cần cố gắng tuân thủ theo hướng dẫn vật lý trị liệu để phục hồi một cách tốt nhất.

\n

Ăn nhiều bổ nấy cũng đúng nhưng cũng một phần sai, ví dụ người bị đột quỵ do tổn thương não, họ thường ăn các thực phẩm liên quan đến não như ăn óc heo. Trong 100 gram óc heo có chứa 20.000 mg cholesterol – yếu tố hết sức nguy hiểm. Nếu chất này nằm trong giới hạn bình thường, đó là yếu tố tốt vì chất này giúp bền thành mạch, tạo ra những cấu trúc trong tế bào cơ thể. Tuy nhiên, nếu vượt ngưỡng cho phép nó sẽ gây tổn hại. Vì vậy, người bị đột quỵ cần ăn một cách cân đối.

\n

Người bệnh nên ưu tiên ăn cá nhiều hơn các thực phẩm chế biến. Chúng ta nên ăn cá ít nhất 3 ngày trong 7 ngày. Các loại acid béo không no như omega 3, omega 6 có thể được bổ sung để người bệnh phục hồi tốt hơn. Tuy nhiên, cá hồi có giá cao nên chúng ta có thể ăn những loại cá có chứa chất béo không no nhưng vẫn có giá thành chấp nhận được, ví dụ cá hú, cá ba sa.

\n

Ngoài ra, cần bổ sung rau và trái cây để cung cấp chất xơ, vitamin giúp phục hồi chức năng tốt hơn, phòng ngừa nguy cơ táo bón. Chế độ ăn cân đối sẽ giúp người bị đột quỵ cải thiện sức khỏe.

\n

>>> Xem thêm: Người mỡ máu cao nên ăn gì và hạn chế ăn gì để tránh nguy cơ đột quỵ?

\n

2. Người đột quỵ bị rối loạn lipid máu cần kiêng món gì?

\n

BS.CK1 Lê Ngọc Quỳnh Thư trả lời:

\n

Lipid là thành phần tham gia vào tế bào, hình thành nên màng tế bào. Vì vậy, lipid là chất cần thiết cho tế bào. Tuy nhiên, khi lớn tuổi rối loạn chuyển hóa trong cơ thể sẽ dẫn đến rối loạn cân bằng lipid máu, hay còn gọi mỡ máu. Những thành phần tăng cao như cholesterol hay LDL, HDL là các chất không tốt cho cơ thể.

\n

Cholesterol tạo ra trong cơ thể chủ yếu là do nội sinh, 10% là do ngoại sinh. Việc ăn uống, chúng ta có thể hạn chế các nội tạng động vật, các chất mang tính ảnh hưởng đến chuyển hóa trong cơ thể như rượu bia, cồn, thuốc lá…

\n

\n

3. Người bệnh đột quỵ cần ăn món gì để phục hồi tốt nhất?

\n

BS.CK1 Lê Ngọc Quỳnh Thư trả lời:

\n

Bệnh nhân đột quỵ bị mỡ máu cao ăn gì sớm là tùy vào thể trạng sức khỏe. Nếu bệnh nhân đang trong phòng hồi sức, khoa dinh dưỡng và nhân viên y tế sẽ chăm lo việc ăn uống. Tuy nhiên, khi bệnh nhân ra khỏi phòng hồi sức tích cực, chúng ta cần đánh giá khả năng nhai và nuốt của bệnh nhân. Ví dụ người lớn tuổi sẽ có bệnh lý về răng miệng như mất răng, bệnh nhân sẽ không nhai được thực phẩm cứng. Người bệnh cần phải có chế độ ăn lỏng và mềm để ăn tốt hơn; trong đó món cháo sẽ được nghĩ đến đầu tiên, nhưng cháo lại thiếu chất xơ. Vì vậy, chúng ta cần phải biết cách nấu cháo để tốt cho người đột quỵ.

\n

Thay vì nấu cháo thông thường, chúng ta có thể dùng yến mạch hoặc gạo lứt để nấu cháo. Chúng ta cần lưu ý các chế độ ăn bổ sung nhiều chất xơ, vitamin, rau quả cho bệnh nhân. Khi bệnh nhân bị mất răng, chúng ta nên cắt nhỏ và luộc mềm để bệnh nhân nhai tốt hơn và họ sẽ hấp thu các chất, phục hồi tốt hơn.

\n

Theo khuyến nghị, nên cho bệnh nhân ăn khoảng 200 gram trái cây, rau quả tươi mỗi ngày. Trái cây giúp nâng cao hệ miễn dịch và bổ sung vitamin C, chẳng hạn như quả Kiwi, chuối. Các loại trái cây chống oxy hóa là những quả có màu tím như nho tím, bắp cải tím. Một nhóm rau quả màu xanh đậm như bông cải xanh, cải bó xôi cũng rất tốt cho cơ thể.

\n

Những món này khá phổ biến ở Việt Nam và chúng ta có thể sử dụng một cách luân phiên. Nên có thực đơn đa dạng và cân đối đủ 4 nhóm thực phẩm trong bữa ăn.

\n

4. Chế độ dinh dưỡng hợp lý với người bệnh đột quỵ mỡ máu cao?

\n

BS.CK1 Lê Ngọc Quỳnh Thư trả lời:

\n

Đối với một bệnh nhân sau khi bị đột quỵ, họ gặp vấn đề dinh dưỡng như sau: bệnh nhân rối loạn nuốt và không rối loạn nuốt. Nếu bệnh nhân không rối loạn nuốt, người nhà có thể cho bệnh nhân ăn 4 nhóm thực phẩm cân đối: tinh bột, chất đạm, rau và trái cây.

\n

Nếu bệnh nhân bị rối loạn nuốt, nó sẽ khiến họ dễ bị sặc khi uống sữa và nước hoặc thậm chí không ăn được cơm. Vì vậy, chúng ta cần đánh giá bệnh nhân có rối loạn sặc và nuốt hay không. Việc đánh giá phụ thuộc vào chuyên ngành vật lý trị liệu.

\n

Nếu bệnh nhân có nguy cơ trên, chúng ta nên cho bệnh nhân ăn thực phẩm ở mức độ vừa phải, sệt để hạn chế nguy cơ hít sặc và cho bệnh nhân ăn chậm. Gia đình nên nhờ chuyên viên y tế, bác sĩ điều trị trong bệnh viện, nhân viên trị liệu trong ngành đánh giá bệnh nhân có nguy cơ hít sặc hay không. Họ sẽ có hướng dẫn về độ sệt của thức ăn để người bệnh có thể ăn và phòng ngừa rối loạn sặc trong quá trình chăm sóc tại nhà.

\n

>>> Xem thêm: Chế độ ăn giúp giảm cholesterol, phòng ngừa bệnh tim và đột quỵ

\n

5. Người bệnh đột quỵ cần làm gì để tránh bị tăng cholesterol xấu?

\n

BS.CK1 Lê Ngọc Quỳnh Thư trả lời:

\n

Việc phòng ngừa nguy cơ tái phát đột quỵ là việc hết sức quan trọng, vì có một số vấn đề chúng ta cần lưu ý. Thứ nhất, đối với rối loạn lipid máu, tỷ lệ tăng huyết áp sẽ tăng. Người ăn cần điều chỉnh thói quen ăn uống cũng như vận động để phòng ngừa ảnh hưởng xấu của cholesterol trong giai đoạn tiếp theo.

\n

Bên cạnh đó, chúng ta cần có một chế độ dinh dưỡng cân đối, lành mạnh và đủ 4 nhóm thực phẩm. Người ăn cần bổ sung rau quả, chất xơ. Đối với rau, chúng ta cần ăn từ 300 đến 400 gram trong một ngày. Đối với quả, cần cung cấp 200 gram quả trong một ngày cho bệnh nhân. Chúng ta nên dành thời gian để phục hồi về mặt chức năng, tập vật lý trị liệu theo hướng dẫn của chuyên gia.

\n

Nếu đã hồi phục đầy đủ các cơ quan chức năng của cơ thể, người bệnh nên dành thời gian rèn luyện và vận động thể lực. Việc vận động sẽ giúp các tế bào máu lưu thông tốt hơn, mạch máu được co giãn tốt hơn, hạn chế rối loạn lipid máu cũng như các yếu tố về bệnh tim mạch, tái phát đột quỵ về sau.

\n

Người Việt ăn mặn khá nhiều, vì vậy chúng ta cần giảm lượng natri trong chế độ ăn. Khi ăn, cần hạn chế chấm, sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, đóng hộp… Cách làm trên sẽ giúp phòng ngừa nguy cơ đột quỵ tái phát.

\n

\n

Trọng Dy (ghi), benhdotquy.net