Đột quỵ đồi thị: Nguyên nhân và cách điều trị

Đồi thị là một cấu trúc quan trọng giúp gửi thông tin cảm giác từ cơ thể đến não. Những thông tin cảm giác được đồi thị giải thích bao gồm: cảm giác đau, xúc giác và nhiệt độ.

Bài viết dưới đây sẽ thông tin về đột quỵ đồi thị, bao gồm các dấu hiệu và triệu chứng, các yếu tố nguy cơ, tầm quan trọng của việc đánh giá kịp thời và các lựa chọn điều trị.

1. Đồi thị là gì?

Vị trí của đồi thị trong não

Đồi thị là một bộ phận ở trung tâm của não bộ, có vai trò quan trọng trong việc chuyển tiếp thông tin cảm giác từ cơ thể đến các bộ phận cụ thể của não. Đồi thị hoạt động như một trung tâm thông tin quan trọng trong não. Có thể ví đồi thị như một “Trạm thông tin trung tâm điều khiển cảm giác và hành vi” trong cơ thể.

Các chức năng quan trọng của não như xử lý thị giác, xử lý ngôn ngữ. Đặc biệt, các chức năng vận động và nhận thức cơn đau đều kết nối thông qua đồi thị. Sự gián đoạn lưu lượng máu và tổn thương đồi thị có nguy cơ ảnh hưởng đến một hoặc nhiều chức năng quan trọng này.

Đồi thị có trách nhiệm kiểm soát một số chức năng quan trọng như:

– Ngôn ngữ – Chuyển động chân tay – Xử lý trường trực quan – Điều chỉnh cơn đau – Chi phối tâm trạng

2. Đột quỵ đồi thị là gì?

Là tình trạng xảy ra khi dòng máu đến đồi thị trong não bị gián đoạn. Sự gián đoạn lưu lượng máu khiến các tế bào thần kinh trong đồi thị bị hỏng. Khi đó, người bệnh sẽ xuất hiện các triệu chứng của đột quỵ như: khó xử lý thị lực, mất cảm giác và mất khả năng cử động một phần trên cơ thể.

Có vấn đề về thị lực là một trong những dấu hiệu của đột quỵ đồi thị

3. Nguyên nhân gây đột quỵ về đồi thị

Nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ khác nhau tùy theo loại đột quỵ mà người bệnh gặp phải.

3.1. Đột quỵ do thiếu máu cục bộ 

Nguyên nhân phổ biến của đột quỵ xảy ra khi cục máu đông hình thành trong động mạch não hoặc di chuyển đến các mạch máu khác trong cơ thể. Tình trạng này làm giảm lưu lượng máu vào não, được gọi là đột quỵ do thiếu máu cục bộ.

Nguyên nhân phổ biến nhất liên quan đến tim của đột quỵ do thiếu máu cục bộ là rung nhĩ, một rối loạn nhịp tim gây ra các cục máu đông hình thành trong tim, có thể di chuyển đến não.

3.2. Đột quỵ xuất huyết

Nguyên nhân phổ biến nhất của đột quỵ xuất huyết là tăng huyết áp không kiểm soát được (huyết áp cao). Theo đó, áp suất cao làm hỏng các mạch nhỏ (được gọi là lacunae) trong não theo thời gian. Cuối cùng, những mạch máu nhỏ này có thể bị vỡ ra dẫn đến đột quỵ xuất huyết.

»»» Xem thêm: Đột quỵ xuất huyết não, ít nhưng nguy hiểm

3.3. Các yếu tố rủi ro trong lối sống 

Yếu tố nguy cơ đáng kể nhất của đột quỵ là tăng huyết áp. Huyết áp cao không được kiểm soát có thể dẫn đến tổn thương các mạch máu nhỏ cung cấp cho não. Tổn thương lâu dài có thể làm suy giảm đáng kể lượng máu lên não và gây đột quỵ.

Cholesterol là một trong những yếu tố làm tăng nguy cơ đột quỵ đồi thị

Một yếu tố nguy cơ đáng chú ý khác của đột quỵ là hút thuốc, có thể làm tăng đáng kể nguy cơ đột quỵ. Các bệnh tim mạch như mức cholesterol cao và mức chất béo trung tính cao cũng có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ.

4. Chẩn đoán đột quỵ liên quan đến đồi thị

Đột quỵ là một trường hợp cấp cứu y tế cần được điều trị ngay lập tức. Đánh giá và điều trị y tế khẩn cấp có thể có khả năng cứu mô não khỏi bị tổn thương.

Để chẩn đoán đột quỵ, các bác sĩ sẽ sử dụng các phát hiện lâm sàng thu được từ khám thần kinh kết hợp với chẩn đoán hình ảnh, có thể bao gồm chụp cắt lớp vi tính (CT) hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI).

5. Điều trị các dạng đột quỵ về đồi thị

Điều trị kịp thời đột quỵ là cực kỳ quan trọng vì nó có thể giúp cứu các mô não. Bác sĩ có thể đánh giá nguyên nhân có khả năng gây đột quỵ nhất và đưa ra phương pháp điều trị thích hợp. Ngày nay, sự kết hợp giữa thuốc và can thiệp thủ thuật có thể được sử dụng để điều trị đột quỵ.

Bác sĩ có thể đánh giá nguyên nhân có khả năng gây đột quỵ và đưa ra phương pháp điều trị thích hợp.

5.1. Điều trị đột quỵ do thiếu máu cục bộ

Điều trị đột quỵ do thiếu máu cục bộ dựa trên nguyên tắc khôi phục lưu lượng máu đến vùng não bị tắc. Phương pháp điều trị này được gọi là liệu pháp tái tưới máu não.

Một trong những cách tiếp cận đầu tiên có thể là sử dụng một loại thuốc làm tan cục máu đông được gọi là chất hoạt hóa plasminogen mô (tPA). Tại các trung tâm đột quỵ chuyên khoa, một thủ thuật xâm lấn tối thiểu có thể được thực hiện, trong đó một ống thông được đặt vào động mạch và bằng các dụng cụ cụ thể, cục máu đông có thể được lấy ra để khôi phục lưu lượng não.

5.2. Điều trị đột quỵ do xuất huyết

Việc điều trị đột quỵ do xuất huyết rất phức tạp và tùy thuộc vào vị trí và mức độ chảy máu. Trong một số trường hợp, các thủ thuật để cầm máu có thể được thực hiện.

Vì hộp sọ là một không gian đóng kín, mất máu bên trong hộp sọ có thể làm tăng áp lực lên não. Nếu tình trạng chảy máu nghiêm trọng đến mức gây tăng áp lực trong não, can thiệp phẫu thuật thần kinh có thể được yêu cầu để loại bỏ máu và giảm áp lực lên não.

»»» Xem thêm: Đột quỵ cột sống – “hiếm” nhưng “hiểm”

6. Các biến chứng sức khỏe sau đột quỵ đồi thị

Các biến chứng y tế thường gặp nhất sau đột quỵ là đột quỵ tái phát, nhiễm trùng đường tiết niệu, co giật, suy giảm trí nhớ và trầm cảm sau đột quỵ. Thuốc có thể được sử dụng để giảm đáng kể nguy cơ và mức độ nghiêm trọng của những biến chứng tiềm ẩn này.

Một trong những biến chứng mà đột quỵ đồi thị gây ra là suy giảm trí nhớ

7. Phục hồi sau đột quỵ liên quan đến đồi thị

Điều trị chủ yếu sau đột quỵ là tập trung vào vật lý trị liệu, trị liệu ngôn ngữ và phục hồi chức năng. Ngoài ra, các phương pháp điều trị để giảm nguy cơ phát triển một cơn đột quỵ khác trong tương lai là rất quan trọng. Điều này bao gồm thuốc để điều trị nguyên nhân cơ bản của đột quỵ đồi thị kết hợp với thuốc để giảm nguy cơ đột quỵ.

Một số loại thuốc phổ biến có thể được sử dụng sau đột quỵ do thiếu máu cục bộ là:

– Aspirin

– Lipitor (atorvastatin)

– Plavix (clopidogrel)

– Xarelto (rivaroxaban)

Các phương pháp điều trị và thuốc khác có thể được sử dụng sau đột quỵ là:

– Thuốc hạ huyết áp (hạ huyết áp)

– Thuốc giảm lipid (để giảm cholesterol và triglycerid)

– Điều chỉnh yếu tố nguy cơ, chẳng hạn như ngừng hút thuốc.

Cũng có một số loại thuốc có thể được yêu cầu sau khi bị đột quỵ để điều trị các tình trạng do đột quỵ. Chúng bao gồm các loại thuốc để cải thiện tâm trạng. Não có thể thay đổi sau đột quỵ và trầm cảm là một vấn đề phổ biến sau khi bị đột quỵ. Nếu bạn bị co giật sau đột quỵ, bạn cũng có thể được  kê đơn thuốc chống động kinh.

Phục hồi sau đột quỵ tập trung chủ yếu vào tập vật lý trị liêu

Điều trị sau đột quỵ tập trung vào việc phục hồi sau đột quỵ càng nhanh càng tốt và kết hợp với giảm nguy cơ đột quỵ trong tương lai. Theo đó, khả năng phục hồi sau đột quỵ ở đồi thị ở mỗi người sẽ khác nhau.

Đột quỵ có thể ảnh hưởng đến bạn và gia đình của bạn theo nhiều cách. Mặc dù con đường hồi phục không dễ dàng, nhưng những tiến bộ gần đây trong chăm sóc đột quỵ đã giúp nhiều người trở lại cuộc sống hạnh phúc khỏe mạnh sau đột quỵ về đồi thị.

»»» Xem thêm: Những bài viết khác liên quan đến “Tìm hiểu về đột quỵ” tại: https://benhdotquy.netcategory/tim-hieu-ve-dot-quy/

8. Các câu hỏi thường gặp

8.1. Đột quỵ đồi thị gây ra những tổn thương gì?

Đồi thị là một vùng quan trọng trong não kiểm soát một số chức năng chính của cơ thể, bao gồm cử động của cánh tay và chân, chuyển động của mắt và trí nhớ.

Tổn thương đồi thị dưới dạng bị đột quỵ thường dẫn đến tình trạng suy tê yếu một bên cơ thể. Ngoài ra, mắt của người bệnh có thể nhìn lên trên một cách bất thường khi di chuyển.

8.2. Tất cả các cơn đột quỵ về đồi thị có phải là thuyên tắc không?

Đa số trường hợp đột quỵ đồi thị là do tắc mạch hoặc là kết quả của các cục máu đông nhỏ. Tuy nhiên không phải tất cả các đột quỵ đều là kết quả của thuyên tắc. Xác định nguyên nhân chính xác của đột quỵ thường đòi hỏi sự tích hợp thông tin lâm sàng kết hợp với chẩn đoán hình ảnh não tiên tiến như chụp CT (chụp cắt lớp vi tính) hoặc chụp MRI (chụp cộng hưởng từ).

8.3. Đồi thị có thể tự chữa lành sau đột quỵ không?

Não là một cơ quan duy nhất có khả năng thích ứng cực kỳ tốt sau một chấn thương. Tuy nhiên, não không có khả năng tái tạo mô đã chết. Mặc dù vậy, sau một chấn thương, não có thể tái sử dụng và thay đổi các vùng của não để bù đắp và phục hồi một số chức năng đã mất.

Anh Thi – benhdotquy.net