Dấu hiệu và cách điều trị bệnh tim bẩm sinh

\n

1. Bệnh tim bẩm sinh là gì?

\n

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời:

\n

Bệnh lý tim bẩm sinh là căn bệnh tim đã có từ lúc sinh ra. Đó là những khiếm khuyết của thành tim, vách tim và bất thường trong buồng tim của em bé.

\n

2. Nguyên nhân gây ra tình trạng tim bẩm sinh

\n

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời:

\n

Nguyên nhân gây bệnh tim bẩm sinh rất đa dạng và phức tạp. Có một số trường hợp chúng ta sẽ không tìm ra được nguyên nhân, hoặc có liên quan đến gene, hay xảy ra do tiến triển bất thường trong quá trình hình thành bào thai.

\n

Khi người mẹ mang thai trong vòng 3 đến 6 tháng đầu, quả tim bắt đầu hình thành, những bất thường trong quá trình này rất dễ dẫn đến bệnh tim bẩm sinh sau này. Ví dụ người mẹ bị mắc bệnh sốt, cảm cúm, rubella, sởi trong giai đoạn tam cá nguyệt đầu hoặc tam cá nguyệt thứ hai, khi sinh ra tim của bé đã xuất hiện các triệu chứng của bệnh lý tim bẩm sinh.

\n

\nThS.BS Nguyễn Mạnh Cường – Trưởng khoa Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ

\n

3. Dấu hiệu nhận biết sớm bệnh lý tim bẩm sinh

\n

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời:

\n

Dấu hiệu của bệnh lý tim bẩm sinh được chia thành 2 nhóm:

\n

Thứ nhất, nhóm tim bẩm sinh tím. Triệu chứng dễ nhận biết là khi bé sinh ra, môi sẽ có màu tím, đầu ngón tay không hồng hào như người bình thường hoặc sẽ tím hơn khi bé khóc, bú, vận động.

\n

Thứ hai là bệnh lý tim bẩm sinh không tím, biểu hiện bằng thông liên nhĩ, thông liên thất hoặc còn ống động mạch. Triệu chứng bao gồm trẻ sơ sinh chậm lớn, tăng cân chậm, hay sốt, tình trạng viêm phổi tái đi tái lại, thở khò khè, khó thở khi chỉ chơi một chút. Triệu chứng tim bẩm sinh ở trẻ vị thành niên và người trưởng thành như hay mệt, khó thở khi gắng sức. Các triệu chứng khác như hồi hộp, tim đập mạnh.

\n

Tuy nhiên, một nhóm bệnh khác hoàn toàn không có triệu chứng gì. Người ta chỉ phát hiện được khi đi siêu âm tim, khám sức khỏe định kỳ.

\n

>>> Xem thêm: Bệnh tim bẩm sinh: Nguyên nhân, triệu chứng và cách chẩn đoán

\n

4. Bệnh tim bẩm sinh có gây ra biến chứng nguy hiểm nào không?

\n

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời:

\n

Những em bé bị bệnh lý tim bẩm sinh tím cần được cứu sống ngay để đảm bảo tính mạng. Nếu không, bé sẽ dễ bị suy hô hấp, tình trạng việm phổi tái đi tái lại, suy dinh dưỡng, không tăng cân được. Những trường hợp đó sẽ dễ gây ra tình trạng suy tim, viêm phổi, chậm lớn, chậm phát triển ý thức, và cả thể chất. Biến chứng nặng nhất có thể gây nguy hiểm đến tính mạng của người bệnh. Đối với trường hợp mắc bệnh lý hoán vị đại động mạch, bệnh nhân có thể tử vong ngay lúc sinh.

\n

Đối với bệnh tim bẩm sinh thông thường, nó sẽ gây ra tình trạng suy tim về sau. Bệnh nhân bị viêm phổi và mắc các bệnh suy tim, gây hạn chế về mặt vận động, gắng sức, sinh hoạt đặc biệt là ở phụ nữ. Nếu không phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể gây nguy hiểm lúc sinh, dẫn đến tình trạng suy tim cấp, tăng áp lực động mạch phổi cấp. Những trường hợp này có thể ảnh hưởng đến tính mạng.

\n

5. Bệnh tim bẩm sinh có điều trị được hay không?

\n

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời:

\n

Đối với bệnh lý tim bẩm sinh, trước đây chúng ta gặp khó khăn trong việc điều trị. Tuy nhiên, trong những năm gần đây với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, việc chữa trị bệnh lý tim bẩm sinh có thể được phát hiện sớm và chữa trị kịp thời, trái tim người bệnh sẽ trở lại bình thường.

\n

Nếu bệnh nhân bị bệnh lý tim bẩm sinh tím, kỹ thuật mổ hở và can thiệp rất tốt. Bác sĩ có thể phẫu thuật cho em bé từ 6 đến 7 kg, để sửa chữa và phục hồi tim trở lại. Sau khi sửa chữa, các bé phục hồi rất ngoạn mục. Đối với bệnh lý tim bẩm sinh, khi mắc rất phức tạp, điều trị khó khăn, nhưng nếu đã điều trị xong, khả năng thành công rất cao.

\n

Đối với các bệnh lý tim bẩm sinh thông thường như thông liên thất, thông liên nhĩ hoặc còn ống động mạch đó là do những bất thường trong vách, lỗ thủng nhỏ trong tim. Với kỹ thuật công nghệ hiện nay, chúng ta có thể chữa trị bằng phương pháp can thiệp mạch bằng cách luồng ống thông vào mạch đùi, sau đó dẫn vào tim. Tiếp đến bác sĩ sẽ sử dụng thiết bị gọi là dù để đóng những lỗ đó lại. Sau khi đóng, tim của bệnh nhân sẽ dần phục hồi.

\n

Các trường hợp như thông liên thất, thông liên nhĩ thì chỉ cần uống thuốc từ 6 tháng đến 1 năm. Sau đó, tim bệnh nhân sẽ dần ổn định và về sau, họ không cần uống thuốc gì. Trái tim phục hồi rất tốt.

\n

Đối với nhóm bệnh không sữa chữa được, chúng ta sẽ điều trị bằng thuốc và điều trị nội khoa tích cực.

\n

\nTrẻ được phát hiện và điều trị bệnh tim bẩm sinh kịp thời, khả năng hồi phục rất cao

\n

6. Các phương pháp phát hiện bệnh lý tim bẩm sinh

\n

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời:

\n

Với thời đại hiện nay, chúng ta đang đi theo xu hướng làm sao để phát hiện bệnh sớm. Do đó, tầm soát bệnh lý tim bẩm sinh sớm rất quan trọng. Nghe thì phức tạp nhưng việc tầm soát rất đơn giản bằng máy siêu âm tim thông thường, chúng ta có thể kiểm tra và phát hiện những bất thường trong van tim, vách và ống dẫn máu về tim.

\n

Hiện tại, người ta đang phát triển làm sao có thể phát hiện những bất thường tim mạch trong bào thai của người mẹ, tức là khi siêu âm tim thai, chúng ta có thể kiểm tra tim của bé có bất thường gì để có phương pháp điều trị kịp thời. Ví dụ như hoán vị đại động mạch là những bất thường về tim phức tạp. Ở trong bào thai, đứa bé có thể sống nhưng khi sinh ra nếu không được điều trị kịp thời, bé có thể tử vong ngay lập tức.

\n

Hiện tại, người ta sẽ siêu âm tim trước và đánh giá những bất thường đó. Khi sinh ra, bé sẽ được phẫu thuật và can thiệp để vượt qua giai đoạn nguy cấp. Sau đó, chúng ta sẽ sửa chữa triệt để đảm bảo về sau.

\n

Ngoài ra, khá nhiều trung tâm y tế ở Việt Nam đã làm được việc này. Ví dụ như bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ có thể can thiệp tim bẩm sinh chẳng hạn như thông liên nhĩ, ống động mạch hoặc thông liên thất, nong động mạch phổi hoặc bít lỗ nhỏ.

\n

Ở TPHCM, một số trung tâm có thể can thiệp sửa chữa trong bào thai hoặc sửa chữa lớn để chữa bệnh tim cho những em bé bị mắc bệnh tim bẩm sinh.

\n

>>> Xem thêm: Bệnh tim bẩm sinh làm tăng nguy cơ suy tim, đột quỵ và đột tử

\n

7. Phòng ngừa bệnh tim bẩm sinh bằng cách nào?

\n

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời:

\n

Phòng ngừa bệnh tim bẩm sinh là việc hơi khó. Tuy nhiên, để hạn chế tối đa, phụ nữ cần tránh bị sốt hoặc nhiễm khuẩn do các bệnh lý phức tạp như sởi, rubella, quai bị khi mang thai. Thứ hai, cần đi tiêm ngừa trước để phòng ngừa các bệnh cúm. Trong một số trường hợp, cần đi khám tiền sản để được bác sĩ tư vấn, đưa ra lời khuyên để giúp kế hoạch thai sản tốt hơn.

\n

Trước đây, kỹ thuật siêu âm tim bào thai rất ít. Gần đây, với kỹ thuật siêu âm tim trong bào thai, chúng ta có thể siêu âm tim cho cả mẹ và bé để tầm soát và phát hiện sớm, giúp có hướng điều trị tích cực hơn cho bé.

\n

Trọng Dy (ghi), benhdotquy.net (Nguồn: bệnh viện S.I.S Cần Thơ)