Cách chăm sóc người bệnh đột quỵ bị trầm cảm

1. Trầm cảm sau đột quỵ là gì?

Sau đột quỵ cấp, người bệnh có thể bị trầm cảm do những ảnh hưởng của đột quỵ mang lại

Trầm cảm là một tình trạng phổ biến đối với những người sống sót sau đột quỵ. Nó thường do những thay đổi sinh hóa trong não gây ra. Khi não bị thương, người sống sót có thể không cảm nhận được những cảm xúc tích cực. Trầm cảm cũng có thể là một phản ứng tâm lý bình thường trước những tổn thất do đột quỵ. Trầm cảm có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân sau đột quỵ. Nó cũng có thể làm cho việc phục hồi sau đột quỵ trở nên khó khăn hơn. Trầm cảm cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, do đó làm tăng nguy cơ gặp phải một cơn đột quỵ khác. Tỷ lệ tử vong cao gấp 10 lần ở những người bị trầm cảm sau đột quỵ.

2. Dấu hiệu nhận biết bệnh nhân đột quỵ bị trầm cảm?

Mỗi trường hợp trầm cảm sau đột quỵ có thể có các triệu chứng và thời gian kéo dài khác nhau. Hầu hết các dấu hiệu trầm cảm xuất hiện từ 3 đến 6 tháng sau khi bị đột quỵ. Tuy nhiên, sự khởi phát có thể sớm nhất là 1 tháng và muộn nhất là vài năm sau khi bị đột quỵ. Sự khác biệt về thời gian khởi phát này có thể là do hai yếu tố – những thay đổi sinh hóa xảy ra trong não sau một cơn đột quỵ và những thay đổi về tâm trạng và tính cách xảy ra theo thời gian. Cụ thể: – Hoàn cảnh xã hội, chẳng hạn như cô đơn, thiếu tương tác xã hội – Di truyền học – Hạn chế về khả năng thể chất và tinh thần sau đột quỵ

Khi trầm cảm, người bệnh đột quỵ sẽ trở nên chán nản và tự cô lập

Nếu bạn là người chăm sóc một người mới bị đột quỵ, hãy để ý các triệu chứng phổ biến của bệnh trầm cảm như sau: – Tâm trạng buồn dai dẳng, lo lắng hoặc trống rỗng – Bồn chồn và cáu kỉnh – Cảm giác tuyệt vọng, bi quan, tội lỗi, vô dụng hoặc bất lực – Mất hứng thú với các sở thích và hoạt động, bao gồm cả tình dục – Giảm năng lượng và mệt mỏi – Khó tập trung, ghi nhớ và đưa ra quyết định – Mất ngủ, thức dậy vào sáng sớm hoặc ngủ quên – Cảm giác thèm ăn và thay đổi cân nặng – Suy nghĩ về cái chết hoặc tự tử, hoặc cố gắng tự sát

3. Chăm sóc người bệnh đột quỵ bị trầm cảm như thế nào?

Để giúp người thân của bạn thoát khỏi trầm cảm sau đột quỵ, hãy cố gắng thực hiện những việc sau:

3.1 Ăn đầy đủ, uống thuốc đúng giờ

Thực phẩm lành mạnh có khả năng giúp người bệnh đột quỵ cải thiện tốt tâm trạng

Một chế độ ăn uống lành mạnh, đầy đủ chất dinh dưỡng sẽ giúp người bệnh đột quỵ khỏe mạnh, ăn ngon miệng và tâm trạng thoải mái hơn. Ngoài ra, người nhà cũng cần khuyên bệnh nhân đi khám bác sĩ thường xuyên, uống thuốc đúng giờ, đúng liều và theo chỉ định.

3.2 Giúp người bệnh đột quỵ tập thể dục hàng ngày

Hoạt động thể chất hàng ngày có thể giúp tăng tốc độ phục hồi sau đột quỵ và điều trị chứng trầm cảm. Đi bộ và các bài tập có tác động thấp khác là những lựa chọn tốt cho người thân bị đột quỵ của bạn.

3.2 Nghỉ ngơi đầy đủ và thư giãn

Người bệnh đột quỵ sẽ rất nhanh cảm thấy mệt, vì vậy sẽ khó tập trung và để ý đến mọi nguyện. Hãy lên kế hoạch tập luyện, ăn uống và nghỉ ngơi phù hợp. Không nên ép người bệnh theo nhịp độ của bản thân trước khi bị tai biến. Hãy giúp họ nghỉ ngơi đầy đủ và ngủ đủ giấc. Nếu được, hãy cố gắng tìm ra những thú vui khiến bệnh nhân đột quỵ cảm thấy vui vẻ, thoải mái, chẳng hạn như nghe nhạc, chơi cờ, xem các chương trình giải trí,… để giúp họ thoát khỏi những suy nghĩ tiêu bực và buồn bã. Ngoài ra, việc trò chuyện thường xuyên để thấu hiểu xem người thân đang cảm thấy như thế nào cũng là cách giúp họ giải tỏa những căng thẳng của bản thân. Hạn chế phán xét và kiên nhẫn lắng nghe về những điều mà họ đã trải qua.

3.4 Động viên tham gia nhóm hỗ trợ xã hội

Khi tiếp xúc với những người cùng cảnh ngộ, sẽ giúp người thân bị đột quỵ cảm thấy tự tin và hòa nhập hơn

Thông qua các nhóm hỗ trợ, người bệnh đột quỵ có thể gặp gỡ những người khác đang trải qua những tình huống tương tự. Điều này có thể giúp họ bớt cảm thấy cô đơn. Việc ra ngoài và tham gia các hoạt động xã hội thường xuyên, có thể giúp kích thích và cải thiện khả năng phục hồi ngôn ngữ. >>> Xem thêm: Lập kế hoạch chăm sóc cho bệnh nhân sau đột quỵ

3.5 Tìm hiểu thêm về những điều đang và sẽ xảy ra

Điều quan trọng đối với những người chăm sóc người thân trầm cảm sau đột quỵ là phải tìm hiểu về sự rối loạn tâm trạng và hành vi đang và có thể sẽ xảy ra để xử trí hoặc đối phó thích hợp. Bạn cần biết những gì sẽ xảy ra và hiểu rằng người sống sót sau cơn đột quỵ cần thấu hiểu và chia sẻ, giúp đỡ ra sao. Bên cạnh đó, bạn cũng có thể lập ra mục tiêu và theo dõi sự tiến bộ mỗi ngày của người thân, để từ đó điều chỉnh cho phù hợp. Đó cũng được xem là 1 cuốn nhật ký, giúp người thân của bạn nhìn lại và có động lực hơn trong việc lấy lại tâm trạng tốt hơn.

3.6 Tạo thêm động lực cho người bệnh đột quỵ

Đa số, người bệnh sẽ có tâm lý muốn tự tử, mặc cảm vì sợ làm gánh nặng cho gia đình, vì vậy khi chăm sóc người nhà không nên cáu gắt, hay có hành vi ứng xử không phù hợp, hoặc đừng tạo áp lực thêm khiến bệnh nhân chán nản, buồn rầu… Hãy cư xử khéo kéo để tạo sự thoải mái, tin tưởng cho bệnh nhân. Luôn khiến bệnh nhân cảm thấy gia đình là mái ấm hạnh phúc. Luôn luôn hướng cho bệnh nhân đến những điều tốt đẹp khi phục hồi sau đột quỵ. Hơn cả hãy giúp họ nhìn vào mặt tốt của vấn đề, đừng đánh mất hy vọng, niềm tin.

Giúp người thân có niềm vui, động lực mỗi ngày sẽ khiến họ thoát khỏi những suy nghĩ tiêu cực

4. Lưu ý khi chăm sóc người bệnh đột quỵ bị trầm cảm

Trầm cảm không chỉ ảnh hưởng đến người bệnh, mà người chăm sóc cũng phải đối mặt với nguy cơ cao mắc bệnh trầm cảm. Nếu người thân của bạn quá phụ thuộc vào bạn thì sức khỏe của cả hai đều bị ảnh hưởng. Những người đang chăm sóc những người đang hồi phục sau đột quỵ không chỉ đối mặt với những thách thức về khả năng vận động, giao tiếp, mà bệnh trầm cảm của một người thân sẽ tạo thêm gánh nặng có thể khiến người chăm sóc phát triển chứng trầm cảm của chính họ. Nghiên cứu từ Hiệp hội Đột quỵ Hoa Kỳ tiết lộ rằng 30 đến 33% những người chăm sóc đã bị trầm cảm tại các buổi kiểm tra sức khỏe sau đột quỵ kéo dài 18 tháng ở người thân của họ. Vì vậy, trong quá trình chăm sóc người bệnh đột quỵ, người thân nên dành thời gian để chăm sóc bản thân và nghỉ ngơi nhiều hơn. Hãy cố gắng không để bản thân rơi vào căng thẳng, stress. Nếu mệt mỏi và kiệt sức hãy nhờ thành viên khác trong gia đình chăm sóc người bệnh đột quỵ, để bạn có thời gian nạp lại năng lượng cho bản thân. >>> Tham khảo thêm những bài viết cùng chủ đề khác tại chuyên mục chăm sóc đột quỵ.

Diệu Nhi, benhdotquy.net