Các phương pháp chẩn đoán hình ảnh tìm nguyên nhân gây đột quỵ

Từ những chẩn đoán ban đầu này, sẽ giúp bác sĩ có cơ sở đưa ra phác đồ điều trị cho bệnh nhân nhanh chóng và thích hợp, góp phần giảm thiểu rủi ro, di chứng cho người bệnh.

1. Siêu âm

Siêu âm Doppler động mạch cảnh trong tầm soát tìm nguyên nhân gây đột quỵ

Siêu âm là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh, dùng sóng siêu âm để tạo hình ảnh về cấu trúc bên trong cơ thể. Đây là một kỹ thuật không xâm lấn và hoàn toàn vô hại, đơn giản, ít tốn kém, đem lại nhiều thông tin hữu ích cho bác sĩ có hướng điều trị thích hợp cho người bệnh.

Hiện nay, siêu âm Doppler được áp dụng nhằm tầm soát và chẩn đoán nguyên nhân gây đột quỵ ở người bệnh. Kỹ thuật này bao gồm:

– Siêu âm Doppler động mạch cảnh: giúp bác sĩ khảo sát sàng lọc và dễ dàng phát hiện ra hẹp/ tắc nghẽn động mạch cảnh do huyết khối hoặc do mảng xơ vữa.

– Siêu âm Doppler động mạch não trong sọ: giúp khảo sát vận tốc dòng máu chảy tại các động mạch trong sọ, đây là phương pháp nhằm theo dõi diễn tiến bệnh, cũng như đánh giá kết quả điều trị. – Siêu âm Doppler tim mạch: giúp bác sĩ đánh giá tìm cục máu đông trong buồng tim và khảo sát chẩn đoán các bệnh lý tim bẩm sinh (thông liên nhĩ, thông liên thất, còn lỗ bầu dục PFO có thể dẫn đến đột quỵ).

Ngoài ra, siêu âm còn được chỉ định khảo sát ở nhiều bộ phận, cơ quan khác nhau trong cơ thể, giúp phát hiện sớm các bệnh lý về van tim, tắc nghẽn động mạch, giãn tĩnh mạch xơ vữa, u mạch máu, chức năng gan, mật, tuyến giáp, tuyến vú, u xơ tử cung…

Xem thêm: Các phương tiện chẩn đoán đột quỵ não

2. Chụp cắt lớp vi tính sọ não

CT Scan được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như thần kinh, đột quỵ, tim mạch, mạch máu tạng…

Máy chụp cắt lớp vi tính (CT Scan) là thiết bị chẩn đoán dùng tia X để tạo hình ảnh. Các tia này sẽ chiếu xuyên qua các mô mềm và xương trong cơ thể, sau đó tạo ra hình ảnh rõ ràng, chi tiết và sắc nét, hỗ trợ bác sĩ chẩn đoán bệnh lý trong nhiều lĩnh vực như thần kinh, ung thư, tim mạch…

Trong chẩn đoán thần kinh – đột quỵ, CT Scan giúp bác sĩ chẩn đoán, phân biệt nhanh chóng tình trạng xuất huyết não hoặc nhồi máu não. Ngoài ra, còn có thể đánh giá thêm bất thường mạch máu trong các bệnh lý phình, hẹp, tắc mạch máu trong và ngoài sọ. Trong điều trị, CT Scan còn được chỉ định nhiều lần để các bác sĩ đánh giá tiến triển bệnh.

Với hệ thống chụp CT được đầu tư tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ giúp bác sĩ chẩn đoán nhiều bệnh lý khác nhau như:

– Các bệnh lý về hệ tim mạch: CT mạch vành để phát hiện mạch máu nuôi tim có bị hẹp hay không? Nếu có, bệnh nhân sẽ được điều trị sớm giúp bệnh nhân tránh khỏi nhồi máu cơ tim.

– Đánh giá mạch máu tạng và chi, ngực, vùng bụng chậu, xương khớp, mô mềm… – CT phổi liều thấp giúp tầm soát sớm u phổi…

Bên cạnh những ưu điểm, CT Scan có một số nhược điểm như hạn chế chụp cho phụ nữ mang thai dưới 3 tháng và trẻ em. Muốn khảo sát mạch máu bắt buộc phải tiêm thuốc cản quang và nhịn ăn trước chụp 4 tiếng.

3. Chụp cộng hưởng từ sọ não (MRI 3 Tesla)

MRI 3 Tesla cho ra hình ảnh mạch máu não một cách rõ nét mà không cần phải tiêm thuốc tương phản

Máy cộng hưởng từ (MRI) là dùng từ trường và sóng radio để tạo ra hình ảnh. Hiện nay, máy MRI được sử dụng tại Việt Nam có mức từ trường phổ biến là 1.5 Tesla. Tuy nhiên, để chẩn đoán tốt nhất cho bệnh nhân, đặc biệt là bệnh nhân đột quỵ, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ đã đầu tư 2 máy MRI thế hệ mới nhất gồm MRI 3 Tesla và MRI 3 Tesla Lumina.

Với từ trường cao nhất hiện nay là 3 Tesla, máy cho phép chụp mạch máu não chất lượng, hình rõ nét mà không cần tiêm thuốc tương phản, điều này sẽ góp phần giúp bệnh nhân tránh được nguy cơ sốc thuốc, an toàn hơn khi chụp.

Máy dùng từ trường để tạo hình ảnh (không dùng tia X như máy CT) nên không gây ảnh hưởng đến sức khỏe, an toàn hơn các kỹ thuật chụp toàn thân dùng CT như trước đây. Với MRI đối tượng được chỉ định cho phụ nữ đang mang thai và trẻ em vì bệnh nhân không bị ảnh hưởng bởi những tác hại của tia X.

Thông qua hình ảnh của MRI 3 Tesla giúp bác sĩ chẩn đoán tình trạng bệnh lý của não như phù nề, xuất huyết, có khối u, nang, bất thường về cấu trúc (hẹp/ tắc/ phình mạch máu); bệnh nhiễm trùng, viêm, vấn đề về mạch máu, tuyến yên, thân não. Ngoài ra, MRI 3 Tesla còn hữu ích trong việc đánh giá các vấn đề khác như đau đầu hoặc chóng mặt kéo dài, yếu hoặc liệt cơ, suy giảm thị lực hoặc động kinh, phát hiện các bệnh lý hệ thần kinh mãn tính.

Xem thêm: Đột quỵ nhồi máu não do những nguyên nhân nào?

MRI 3 Tesla Lumina có thể tầm soát những bất thường về mặt hình ảnh trên toàn cơ thể

Với MRI 3 Tesla Lumina là dòng máy hiện đại nhất thế giới hiện nay, lần đầu tiên được sử dụng tại Châu Á, có mặt tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ. Máy có chức năng khảo sát toàn thân, phát hiện sớm khối u chỉ từ 1 mm.

Tính năng ưu việt, MRI 3 Tesla Lumina được xem là “mắt thần”, giúp các bác sĩ có cái nhìn xuyên thấu toàn cơ thể, là phương tiện giúp tầm soát sớm khối u, chẩn đoán đột quỵ và tầm soát nguyên nhân đột quỵ chính xác và hiệu quả nhất hiện nay.

Trong chẩn đoán đột quỵ, MRI 3 Tesla là phương tiện quan trọng và cần thiết để bác sĩ có thể khảo sát, đánh giá chính vùng nhồi máu não, cũ – mới, tranh tối tranh sáng… điều này không thể phát hiện được bằng phương pháp chụp CT Scan. Từ đó giúp bác sĩ quyết định có nên điều trị các trường hợp đến muộn sau 6 giờ hay không.

RAPID của bệnh nhân nhồi máu não cho thấy vùng thiếu máu não – nhồi máu não (tranh tối – tránh sáng)

Quy trình chụp MRI tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ

Bước 1: đặt lịch hẹn qua tổng đài 18001115

Bước 2: đến trước giờ chụp ít nhất 30 phút hoàn tất hồ sơ cần thiết

Bước 3: vào phòng MRI, người chụp cần thay đồ và tháo răng giả, vòng nhẫn, dây chuyền, bông tai, đồng hồ đeo tay và báo với nhân viên y tế nếu có các thiết bị kim loại trên cơ thế, như máy tạo nhịp tạo nhân tạo, máy khử rung, máy trợ thính, các kẹp mạch máu não, van tim nhân tạo…

Bước 4: chụp MRI khoảng 15 phút và nhận kết quả sau 30 phút (có thể kéo dài hơn nếu trường hợp cần hội chẩn)

Bước 5: gặp bác sĩ chuyên khoa tư vấn

Trọng Dy (ghi) – benhdotquy.net

Nguồn: Cẩm nang Sức khỏe Phòng chống Đột quỵ – chủ biên: TS.BS Trần Chí Cường