Đột quỵ trẻ hóa: Nghiên cứu tiết lộ nguyên nhân bất ngờ ở thanh thiếu niên

Đột quỵ vốn được xem là bệnh lý của người trung niên và cao tuổi, nhưng những năm gần đây, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa đáng lo ngại. Một nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí Nutrients đã chỉ ra những nguyên nhân bất ngờ khiến thanh thiếu niên đối mặt với nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch ngày càng sớm.

02-08-2025 16:55
Theo dõi trên |

Những con số báo động

Các nhà khoa học thuộc Đại học Nam Úc (Australia) đã thực hiện khảo sát trên hơn 293.770 thanh thiếu niên từ 12-17 tuổi, đến từ 73 quốc gia ở 5 khu vực: châu Mỹ, Tây Thái Bình Dương, Đông Địa Trung Hải, châu Phi và Đông Nam Á. Nhóm nghiên cứu phân tích các thói quen sinh hoạt như chế độ ăn uống, mức độ vận động, thời gian sử dụng thiết bị điện tử và rút ra kết quả đáng báo động:

  • 85% thanh thiếu niên không tập thể dục đủ mức khuyến nghị
  • 80% không ăn đủ trái cây và rau quả
  • 50% thường xuyên ăn thức ăn nhanh
  • 39% uống nhiều nước ngọt
  • 32% dành quá nhiều thời gian cho màn hình

Nhìn chung, hơn 92,5% thanh thiếu niên có ít nhất 2 hành vi không lành mạnh, làm tăng đáng kể nguy cơ mắc các bệnh mạn tính như béo phì, tiểu đường, bệnh tim mạch – trong đó có đau tim và đột quỵ.Cụ thể:

  • 30% thanh thiếu niên có 2 hành vi không lành mạnh
  • 36,5% có 3 hành vi
  • 21,5% có 4 hành vi
  • 4,5% có tới 5 hành vi nguy cơ

Tiến sĩ Ming Li, tác giả chính của nghiên cứu, nhấn mạnh: “Tuổi thiếu niên là giai đoạn vàng cho sự phát triển thể chất, tinh thần và cảm xúc, đồng thời đặt nền tảng cho sức khỏe lâu dài. Tuy nhiên, với việc đồ ăn vặt ngày càng dễ mua, thói quen vận động dần bị thay thế bằng thời gian trước màn hình, nhiều thanh thiếu niên đang hình thành lối sống không lành mạnh, gây nguy cơ bệnh lý nghiêm trọng trong tương lai”.

Đột quỵ và bệnh tim mạch – hệ quả từ thói quen xấu

Các chuyên gia gọi đây là nhóm bệnh “do lối sống”, tức những bệnh lý phát sinh chủ yếu từ thói quen sinh hoạt không hợp lý. Theo thống kê, lối sống quyết định tới 70% nguy cơ bệnh tật, trong khi yếu tố di truyền chỉ chiếm khoảng 30%. Những bệnh thường gặp trong nhóm này gồm: bệnh tim, đột quỵ, tiểu đường, béo phì, hội chứng chuyển hóa, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và một số loại ung thư. Điểm chung của chúng là hoàn toàn có thể phòng ngừa được nếu thay đổi lối sống.

Làm gì để giảm nguy cơ?

Các chuyên gia khuyến cáo thanh thiếu niên và phụ huynh cần điều chỉnh thói quen ngay từ sớm:

  • Tăng cường vận động: ít nhất 60 phút mỗi ngày đối với thanh thiếu niên
  • Ăn nhiều trái cây và rau xanh, hạn chế thực phẩm chế biến sẵn
  • Giảm đường và nước ngọt, thay bằng nước lọc hoặc sữa
  • Ngủ đủ 7-8 giờ mỗi đêm
  • Tránh hút thuốc, hạn chế rượu bia

Một lối sống lành mạnh không chỉ giúp phòng ngừa đột quỵ mà còn giảm đáng kể nguy cơ nhiều bệnh mạn tính khác. Đặc biệt, giới chuyên môn nhấn mạnh: đột quỵ không còn là bệnh của riêng người già, mà có thể xảy ra ở bất kỳ ai, nếu thói quen sinh hoạt tiếp tục đi theo chiều hướng xấu.

Kênh Bệnh đột quỵ (tổng hợp)

Vì sao hút thuốc lá làm tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim? Cảnh báo từ hai ca bệnh nguy kịch

Vì sao hút thuốc lá làm tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim? Cảnh báo từ hai ca bệnh nguy kịch

Trong hai ngày liên tiếp, Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức (TPHCM) đã tiếp nhận hai trường hợp nhồi máu cơ tim cấp trong tình trạng nguy kịch. Điểm đáng chú ý là cả hai bệnh nhân đều có chung một yếu tố nguy cơ: hút thuốc lá lâu năm – thói quen tưởng chừng quen thuộc nhưng tiềm ẩn hậu quả nghiêm trọng đối với hệ tim mạch.

Chăm sóc đột quỵ

Dấu hiệu đột quỵ

Tầm soát đột quỵ