Tắm đêm có gây đột quỵ? Những nguy cơ tiềm ẩn từ thói quen tưởng như vô hại

Tắm – Thói quen sinh hoạt tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu không đúng cách

Theo TS.BS Mai Đức Thảo, tắm là hoạt động thường nhật giúp làm sạch cơ thể và thư giãn, nhưng nếu thực hiện sai thời điểm hoặc sai cách, như: tắm quá khuya, tắm quá lâu, dùng nước quá nóng hoặc quá lạnh… thì có thể dẫn tới những biến chứng nguy hiểm như liệt mặt, chóng mặt, thậm chí đột quỵ hoặc ngừng tim vào lúc nửa đêm.

Tắm đêm có thực sự liên quan đến đột quỵ não?

Hiện chưa có nghiên cứu nào khẳng định chắc chắn tắm đêm là nguyên nhân trực tiếp gây đột quỵ. Tuy nhiên, các yếu tố như thời điểm tắm, nhiệt độ nước, tuổi tác và bệnh lý nền có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ khi tắm khuya.

Các số liệu dịch tễ học cho thấy tỷ lệ đột quỵ cao hơn vào mùa đông, đặc biệt là đột quỵ do thiếu máu cục bộ, còn đột quỵ xuất huyết thường gặp hơn vào mùa xuân. Việc giảm nhiệt độ môi trường 5°C có thể làm tăng 7% số ca nhập viện vì đột quỵ – theo một nghiên cứu đăng trên tạp chí Dịch tễ học Lâm sàng. Các chuyên gia cho rằng điều này có liên quan đến sự thay đổi lipid máu, huyết áp và khả năng đông máu theo mùa.

Sốc nhiệt – Mối nguy khi cơ thể bị chênh lệch nhiệt độ quá mức

Ban đêm, nhiệt độ môi trường giảm, khiến việc tắm bằng nước quá lạnh hoặc quá nóng dễ dẫn đến sốc nhiệt – trạng thái nguy hiểm khi cơ thể phản ứng đột ngột với sự thay đổi nhiệt độ.

Hệ thần kinh giao cảm sẽ bị kích thích mạnh, làm tăng tiết catecholamine, tăng huyết áp, tăng nhịp tim và co mạch ngoại vi. Nếu ngâm trong nước lạnh, phản ứng “sốc lạnh” sẽ xảy ra: thở gấp, tăng thông khí, nhịp tim nhanh – những thay đổi này có thể dẫn đến tổn thương thần kinh hoặc đột quỵ não.

Tắm đêm và nguy cơ đột quỵ ở người có bệnh nền tim mạch, huyết áp

Sự co mạch đột ngột trong lúc tắm có thể gây nhồi máu não hoặc nhồi máu cơ tim cấp, đặc biệt ở những người có tiền sử đau thắt ngực hoặc cao huyết áp. Vào ban đêm, cơ thể yếu hơn do sắp chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi, đề kháng giảm, mạch máu dễ co lại hơn, làm máu lưu thông lên não kém đi.

Ở người lớn tuổi – nhóm có mạch máu xơ vữa, máu cô đặc hơn, việc tắm đêm có thể dẫn đến tai biến mạch máu não dễ dàng hơn so với người trẻ. Nếu sau khi tắm còn tiếp xúc với điều hòa, quạt lạnh, khả năng cứng người, ngưng tim, đột tử trong lúc ngủ là điều có thể xảy ra.

Không chỉ người lớn, người trẻ cũng không nên chủ quan

Ngay cả người trẻ nếu thường xuyên tắm đêm bằng nước lạnh cũng có nguy cơ co mạch máu, khiến máu khó lưu thông, dẫn đến đau nhức toàn thân, đau đầu mãn tính.

Một thí nghiệm cho thấy, khi 9 nam thanh niên ngâm phần thân dưới trong nước lạnh 13°C, nhiệt độ cơ thể giảm và lực cản mạch ngoại vi tăng cao, kéo theo huyết áp động mạch tăng lên – theo lý thuyết, điều này hoàn toàn có thể gây đột quỵ.

Cẩn trọng với tắm đêm, đừng để thư giãn thành nguy hiểm

Tắm là hoạt động cần thiết, nhưng nên chọn thời điểm phù hợp, tránh tắm quá khuya, đặc biệt sau 23 giờ. Nhiệt độ nước cũng cần điều chỉnh vừa phải, không quá chênh lệch với thân nhiệt. Đối với người có bệnh lý tim mạch, cao huyết áp, người già, cần đặc biệt lưu ý – tốt nhất nên hỏi ý kiến bác sĩ về thói quen sinh hoạt phù hợp để tránh những rủi ro không đáng có từ chính sinh hoạt hằng ngày.

Nguồn: Bộ Y tế