Hội chứng trái tim tan vỡ khác với cơn đau tim như thế nào?

1. Hội chứng trái tim tan vỡ là gì?

Thưa bác sĩ, hội chứng trái tim tan vỡ là gì, xảy ra khi nào? Nó có được gọi là 1 loại bệnh không?  BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: “Trái tim tan vỡ” (Broken heart) không chỉ là phép ẩn dụđể diễn tảnỗi đau đớn tột độ về mặt tinh thần, mà nó còn là tên của một bệnh lý tim mạch thực sự, gọi là hội chứng trái tim tan vỡ, hay hội chứng phình dãn đỉnh tim thoáng qua, hay bệnh cơ tim do stress, hoặc bệnh cơ tim takotsubo. Sở dĩ có tên gọi là hội chứng trái tim tan vỡ vì những ca đầu tiên được báo cáo đa số là khởi phát sau một chấn động tâm lý đau buồn như mất người thân, tai nạn giao thông, thảm họa tự nhiên, hoảng sợ, cãi vã, mất việc… Về sau người ta thấy các trạng thái tâm lý quá vui cũng có thể gây ra hội chứng này, từng có các ca trúng số độc đắc được ghi nhận. Bệnh này có tên là Takosubo vì được tác giả Sato (người Nhật) báo cáo lần đầu với 5 bệnh nhân tại Nhật Bản năm 1990 với hình ảnhquả tim bị biến dạng rất đặc biệt, mỏm tim bị phình lên trông giống cái rọ bắt bạch tuộc (takosubo).

Hội chứng trái tim tan vỡ là tình trạng bệnh tim tạm thời

2. Ai dễ bị hội chứng trái tim tan vỡ?

Hội chứng trái tim tan vỡ phổ biến ra sao? Đối tượng nào dễ mắc tình trạng này? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Bệnh Takotsubo được Sato báo cáo lần đầu với 5 bệnh nhân tại Nhật Bản năm 1990. Từ đó, số lượng các báo cáo không ngừng gia tăng: 2 báo cáo vào năm 2000 đến gần 300 báo cáo vào năm 2010. Bệnh Takotsubo chiếm tỉ lệ khoảng 1% – 2% những bệnh nhân được chẩn đoán hội chứng vành cấp. Theo Viện Tim, Phổi và Máu Quốc gia Hoa Kỳ, ước tính 12.000 người bị hội chứng trái tim tan vỡ ở Mỹ trong năm 2007. Phụ nữ dễ mắc bệnh hơn nam giới, chiếm 90% số trường hợp chẩn đoán, đặc biệt là phụ nữ châu Á và hoặc phụ nữ da trắng ở tuổi mãn kinh. Thông thường trước đây hoàn toàn khỏe mạnh, không có tiền căn bệnh lý tim mạch. >>> Xem thêm thông tin về: BS.CK1 Cao Thị Lan Hương

3. Cách nhận biết hội chứng trái tim tan vỡ

Những dấu hiệu và triệu chứng của hội chứng trái tim tan vỡ là gì? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Bệnh Takotsubo có đặc điểm và triệu chứng lâm sàng giống với cơn nhồi máu cơ tim cấp, với biểu hiện đau thắt ngực đột ngột và dữ dội, khó thở hoặc ngất, thường xảy ra sau stress xúc cảm mạnh. Những tình huống stress tâm lý và thể chất được các báo cáo trong các ca bệnh Takosubo trên thế giới là: cái chết của người thân, ly hôn, sợ hãi, cuộc hội ngộ bất ngờ, trúng giải xổ số lớn, cai nghiện ma túy, cơn hen suyễn cấp, gắng sức thể lực quá mức, quá đau khi thực hiện phẫu thuật và giai đoạn hậu phẫu.

4. Bị hội chứng trái tim tan vỡ do đâu?

Nguyên nhân và yếu tố làm tăng nguy cơ mắc hội chứng trái tim tan vỡ? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Hiện nay nguyên nhân chính xác gây ra bệnh vẫn còn được giới y học nghiên cứu. Một giả thuyết được nhiều chuyên gia chấp nhận là sự phóng thích ồ ạt các hormone catecholamine do các yếu tố stress về tinh thần cũng như thể chất dẫn đến một vùng cơ tim co bóp rất mạnh, trong khi đó một vùng khác lại hoàn toàn bất động. Điều này có thể kết hợp với rối loạn chức năng của các hệ thống mạch máu rất nhỏ nuôi tim, tắc nghẽn đường tống máu của tim làm trái tim suy giảm chức năng nhanh chóng. Kết quả cuối cùng là trái tim bị biến dạng, phình tạm thời vùng mỏm tim và giảm co bóp. Các yếu tố làm tăng nguy cơ mắc hội chứng này bao gồm: hút thuốc, lạm dụng rượu, trạng thái lo âu và tăng lipid máu.

5. Cơn đau tim và hội chứng trái tim tan vỡ

Hội chứng trái tim tan vỡ giống và khác gì so với một cơn đau tim?

Triệu chứng của hội chứng trái tim tan vỡ giống với một cơn đau tim

BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Triệu chứng của Broken heart syndrome giống với một cơn đau tim, nhưng cơ tim không bị tổn thương và động mạch vành không bị tắc nghẽn, dù lượng máu chảy qua các động mạch có thể hạn chế. Một cơn đau tim, hay gọi chính xác hơn là nhồi máu cơ tim, là bệnh lý mạch vành, động mạch vành bị hẹp lòng đáng kể hoặc tắc nghẽn hoàn toàn, và cơ tim bị thiếu máu cục bộ, bị hoại tử, bị chết. Trong khi hội chứng trái tim tan vỡ là bệnh lý cơ tim, cụ thể là bệnh cơ tim do stress, tim bị rối loạn chức năng tâm thu tạm thời và phình dãn đỉnh tim của thất trái, tim bị biến dạng nên tim không đảm bảo được chức năng bơm đủ lượng máu đi nuôi dưỡng cơ thể. Do đó, đa số bệnh nhân gặp hội chứng trái tim tan vỡ đều hồi phục trong vòng vài ngày hoặc vài tuần. Không có tổn thương vĩnh viễn cho cơ tim và có nguy cơ tái phát thấp (không quá 10% trường hợp). So sánh với thời gian hồi phục sau cơn đau tim có thể là một tháng hoặc hơn. >>> Xem thêm: Cách phát hiện và điều trị cơn đau tim

6. Sự nguy hiểm của hội chứng trái tim tan vỡ

Các biến chứng khác có thể xảy ra của hội chứng trái tim tan vỡ? Liệu nó có thể dẫn đến tử vong không? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Theo các nghiên cứu quan sát từ thời điểm đầu tiên được mô tả (1990-2000), bệnh này khá lành tính, thường bệnh nhân sẽ tự phục hồi trong vài tuần, đa số sẽ trở lại trạng thái bình thường sau hai tháng. Một số ít bệnh nhân có biến chứng như: – Tụt huyết áp, sốc tim. – Đột quỵ. – Rối loạn nhịp quan trọng, có thể đưa đến ngưng tim. Đây là những biến chứng hiếm gặp và đa phần sẽ giảm đi với điều trị hiệu quả. Như vậy, bệnh mặc dù đa số là lành tính nhưng vẫn có thể dẫn đến tử vong nếu không phát hiện và điều trị kịp thời. Theo một thống kê tổng hợp mới nhất năm 2018, tỉ lệ tử vong của bệnh này trong 30 ngày là khoảng 5%, thậm chí lên đến gần 10% sau một năm theo dõi.

7. Chẩn đoán hội chứng trái tim tan vỡ

Hội chứng trái tim tan vỡ thường giống các dấu hiệu và triệu chứng của một cơn đau tim, vậy làm sao có thể chẩn đoán chính xác? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Hội chứng trái tim tan vỡ có các dấu hiệu và triệu chứng rất giống với nhồi máu cơ tim cấp, việc chẩn đoán chính xác sẽ dựa vào các đặc điểm sau đây: – Cơ tim co bóp yếu – Động mạch vành không hẹp – Tim có hình dạng Takotsubo điển hình (hẹp ở giữa và đáy tim, mỏm tim dãn dạng hình cầu) và – Đã loại trừ những bệnh lý khác có triệu chứng tương tự. Do đó, bên cạnh việc khai thác bệnh sử của bệnh nhân, bác sĩ sẽ đề nghị thêm 1 số xét nghiệm sau để chẩn đoán bệnh – Điện tâm đồ – ghi lại hoạt động điện của tim. Bệnh lý này thường có biểu hiện điện tâm đồ tương tự nhồi máu cơ tim cấp. – Xét nghiệm máu – kiểm tra men tim. – Siêu âm tim – quan sát hình dạng tim và vận động bất thường của buồng tim. – Chụp động mạch vành – kiểm tra dòng máu chảy trong động mạch vành. Bệnh nhân bị Takotsubo không hẹp động mạch vành. Ngược lại, trong nhồi máu cơ tim, bệnh nhân có nghẽn động mạch vành. – Cộng hường từ tim – quan sát hình dạng tim và cấu trúc tim khi siêu âm tim không quan sát rõ.

8. Phương pháp điều trị hội chứng trái tim tan vỡ

Cách điều trị hội chứng trái tim tan vỡ có giống như điều trị đau tim hay nhồi máu cơ tim không, thưa bác sĩ? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Năm 2018, các hội tim mạch của Hoa Kỳ, châu Âu và Nhật Bản đã thống nhất ra một khuyến cáo điều trị về hội chứng này. Thực tế, bệnh này cho đến nay vẫn chưa có điều trị đặc hiệu mà chủ yếu vẫn là điều trị nâng đỡ triệu chứng, chờ cho trái tim bệnh nhân hồi phục. Cụ thể như sau: Ban đầu, các triệu chứng của hội chứng trái tim tan vỡ sẽ được điều trị giống như các cơn đau tim. Sau khi chẩn đoán được thực hiện, hội chứng trái tim tan vỡ được điều trị bằng các loại thuốc như thuốc ức chế men chuyển để hạ huyết áp, thuốc chẹn beta để làm chậm nhịp tim, thuốc lợi tiểu để thải nước, và thuốc chống lo âu để kiểm soát căng thẳng. Các phương pháp điều trị như nong mạch vành, đặt stent và phẫu thuật được sử dụng để điều trị cơn đau tim, nhưng KHÔNG được sử dụng trong các trường hợp hội chứng trái tim bị vỡ vì trường hợp này mạch máu nuôi tim không bị tắc nghẽn.

Thuốc thường được sử dụng để điều trị hội chứng trái tim tan vỡ

9. Phục hồi sau điều trị hội chứng trái tim tan vỡ

Bao lâu bệnh nhân có thể phục hồi sau điều trị hội chứng trái tim tan vỡ? Liệu điều trị xong tình trạng này có dễ lặp lại không? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Đa số bệnh nhân gặp hội chứng trái tim tan vỡ đều hồi phục trong vòng 1-4 tuần, đa số sẽ trở lại trạng thái bình thường sau hai tháng.Không có tổn thương vĩnh viễn cho cơ tim và có nguy cơ tái phát thấp (không quá 10% trường hợp). So sánh với thời gian hồi phục sau cơn đau tim có thể là một tháng hoặc hơn. Bác sĩ thường đề nghị siêu âm tim theo dõi khoảng 4 đến 6 tuần sau khi xuất viện, tùy theo tình trạng bệnh của bệnh nhân.

10. Phòng ngừa hội chứng trái tim tan vỡ

Có cách nào giúp phòng ngừa hội chứng trái tim tan vỡ, nhất là với những người dễ xúc động? BS.CK1 Cao Thị Lan Hương trả lời: Không có phương pháp nào có thể ngăn ngừa hội chứng trái tim tan vỡ nhưng nếu chúng ta học cách kiểm soát căng thẳng, bình tĩnh hơn khi giải quyết vấn đề thìsẽ hữu ích trong việc cải thiện cả sức khỏe tâm lý và thể chất. Với những người dễ xúc động, phương pháp kiểm soát cảm xúc cũng có thể được cải thiện với các bài tập thể dục, thiền và thuốc chống lo âu.

Benhdotquy.net