Bệnh cơ tim giãn nở có dẫn đến đột quỵ?

1. Bệnh cơ tim giãn nở là gì?

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Bệnh cơ tim giãn nở là bệnh lý về cơ của tim, cơ tim bị giãn quá mức so với bình thường. Khi bị giãn, chức năng co bóp của tim sẽ giảm đi rất nhiều. Đối với người bình thường, mức độ co bóp của tim có thể tống máu từ 60 đến 70%. Tuy nhiên, người có bệnh lý về cơ tim giãn nở, buồng tim sẽ giãn rất lớn và không chỉ xảy ra ở một buồng tim mà nhiều buồng tim. Chức năng co bóp của tim trong một số trường hợp chỉ còn 15, 20 hoặc 30% so với bình thường.

2. Bệnh cơ tim giãn nở, tim to và bệnh tim phì đại có khác biệt?

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Bệnh cơ tim giãn nở, tim to và bệnh tim phì đại đều có chung một tình trạng là suy tim. Suy tim khiến bệnh nhân hay mệt, nhanh kiệt sức, khó thở, khó chịu. Tuy nhiên, bệnh cơ tim giãn nở xảy ra do buồng tim bị giãn. Chúng ta cứ tưởng tượng nó như quả bong bóng, nếu ta thổi vừa phải trái tim nằm ở mức vừa phải. Tuy nhiên, nếu ta thổi quá to cơ tim sẽ bị giãn lớn ra và độ co bóp sẽ yếu đi. Đó là đặc trưng của cơ tim giãn nở. Bệnh tim phì đại sẽ khiến thành cơ tim dày hơn so với các trường hợp cơ tim bình thường. Bệnh tim to là đại diện chung, tức là nhìn bóng tim to ra hoặc bệnh nhân bị suy tim được gọi chung là tim to. Bệnh tim phì đại và cơ tim giãn nở đối ngược nhau, một bệnh là tim giãn nở quá mức, còn lại là tim bị dày quá mức.

3. Nguyên nhân gây bệnh cơ tim giãn nở 

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Các nguyên nhân gây bệnh cơ tim giãn nở rất đa dạng và phức tạp. Trước tiên, nguyên nhân thứ phát như hở van tim nặng, hở hai lá, ba lá, hở động mạch chủ hoặc các bệnh nhân mạch máu tim bị hẹp, nhồi máu cơ tim sẽ khiến buồng tim bị to và giãn ra. Nhóm bị nhiễm trùng do viêm cơ tim như vi khuẩn và virus làm cho cơ tim bị nhiễm trùng nhiễm độc. Các thủ phạm này cũng gây ra tình trạng viêm cơ tim. Nó có thể dẫn đến giãn buồng tim. Nhóm yếu tố khác có thể liên quan đến độc tố như uống rượu bia nhiều khiến cơ tim giãn nở. Nguyên nhân do rượu rất nặng, điều trị cũng gặp nhiều khó khăn, phức tạp. Một nhóm khác có liên quan đến di truyền, tức là người cha, người mẹ có bệnh lý về cơ tim giãn nở hoặc trong cơ thể có một loại gene. Đến một thời gian nào đó, buồng tim bị giãn và diễn tiến sẽ nặng hơn từng ngày. Thứ 2, các nguyên nhân thứ phát như tăng huyết áp lâu dài, hở van tim hay nhồi máu cơ tim, rượu bia.

4. Các bệnh tim có dễ nhầm lẫn với các bệnh khác không?

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Ở Việt Nam, chúng ta gặp khá nhiều trường hợp bệnh giãn nở cơ tim do rượu bia. Công nhân uống rượu bia quá mức dễ rơi vào tình trạng bệnh cơ tim giãn nở. Bệnh cơ tim chu sinh ít gặp hơn, những bệnh lý đó có liên quan đến hệ thống miễn dịch chuyển hóa trong quá trình sinh sản cũng có thể khiến cơ tim bị giãn và gây ra tình trạng suy tim giãn nở. Biểu hiện của cơ tim giãn nở đa phần là suy tim, khiến bệnh nhân mệt và khó thở. Nguyên nhân gây suy tim giãn nở, thiếu máu cơ tim, tăng huyết áp, sẽ cần có xét nghiệm sâu hơn. Để chẩn đoán bệnh cơ tim giãn nở, trước tiên chúng ta phải tìm được bệnh lý. Thứ hai, tầm soát nguyên nhân. >>> Xem thêm: Người hút thuốc không biết họ bị bệnh tim cho đến khi đau tim hoặc đột quỵ xảy ra

5. Cách chẩn đoán bệnh cơ tim giãn nở

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Bệnh cơ tim giãn nở cần được chẩn đoán về triệu chứng lâm sàng như mệt mỏi, khó thở khi gắng sức hoặc khi ngồi, ho nhiều về đêm, chân tay phù, tĩnh mạch cổ nổi. Thứ hai, để phát hiện bệnh sẽ cần siêu âm tim. Siêu âm tim giúp phát hiện buồng tim của chúng ta bị giãn ra như thế nào, thành tim bị mỏng ra sao và tình trạng rối loạn của thành tim. Thứ 3 là phải thực hiện điện tâm đồ. Để tìm được nguyên nhân sâu xa của bệnh lý tim, cần làm xét nghiệm máu, xét nghiệm nhiễm trùng, thông qua các phương pháp hiện đại như chụp MRI, CT tim để chẩn đoán bệnh lý mạch máu, khảo sát cơ tim và xem có sẹo hay tim bị chất thấm nhuộm gì không. Trong một số trường hợp đặc biệt, phải đi xét nghiệm gene di truyền. Bác sĩ sẽ xem các loại gene có liên quan đến viêm cơ tim giãn nở không.

6. Phương pháp điều trị bệnh cơ tim giãn nở 

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Phương pháp điều trị đầu tiên là nội khoa như uống thuốc, tiêm thuốc. Thứ hai, phải tìm ra được nguyên nhân. Ví dụ như bệnh lý mạch máu tim, chúng ta phải điều trị để tái thông mạch máu hoặc bệnh lý van tim xảy ra thì cần mổ van. Nếu nó liên quan đến rượu bia, cần có chế độ cai rượu bia tích cực. Nếu bệnh chu sinh hoặc liên quan đến gene di truyền phải điều trị nội khoa tối ưu và dùng các phương pháp tích cực hơn. Ví dụ như bệnh nhân bị suy tim nặng, chúng ta có thể đặt máy tạo nhịp ba buồng. Cách làm trên sẽ tái đồng bộ nhịp tim giúp tim hoạt động tốt hơn hoặc trong trường hợp cần thiết. Bên cạnh đó, chúng ta cần máy khử rung để loại trừ tình trạng đột tử về sau, vì bệnh cơ tim giãn nở là suy tim nặng có thể gây ra tình trạng rối loạn nhịp tim. Khi đó, chúng ta cần có các biện pháp phòng ngừa và điều trị tích cực để ngăn ngừa nguy cơ đột tử và suy tim của bệnh nhân. Một số bệnh lý cơ tim giãn nở do rượu bia hoặc chu sinh, chúng ta có thể điều trị bằng chế độ sinh hoạt, thuốc men, bỏ rượu bia và có lối sống phù hợp, cơ tim có thể phục hồi tốt hoặc khỏe mạnh lại hoàn toàn. Nhóm thứ hai liên quan đến mạch máu, bệnh lý mạch vành thì chúng ta tái thông mạch máu, khi được điều trị nội khoa tích cực, một số cơ tim sẽ được phục hồi. Một số bệnh lý cơ tim giãn nở do hở van tim, tim sẽ co bóp trở lại tốt hơn và một số trường hợp cơ tim sẽ phục hồi tốt hơn. Tuy nhiên, trong một số trường hợp rất khó phục hồi như bệnh cơ tim giãn nở liên quan đến di truyền hoặc uống rượu bia quá mức, diễn tiến bệnh đã ở giai đoạn nặng, việc điều trị sẽ rất khó. Phương pháp điều trị cơ tim giãn nở là phương pháp cuối cùng, một số trường hợp yêu cầu thay tim. Có một số trung tâm đại phẫu ghép tim, nếu tim không phục hồi sau khi việc điều trị nội khoa tích cực thì có thể chọn phương pháp ghép tim. Tuy nhiên, vẫn cần đánh giá nhiều yếu tố như sức khỏe, tiên lượng cơ quan khác, tiên lượng sống của bệnh nhân. Chúng ta cần có sự đánh giá của chuyên gia.

7. Biến chứng của bệnh cơ tim giãn nở 

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Bệnh lý về cơ tim giãn nở không được điều trị kịp thời sẽ khiến bệnh nhân bị suy tim nặng hơn, nguy cơ khó thở sẽ nặng lên và chúng ta biết suy tim là bệnh dai dẳng. Bệnh nhân có thể tử vong nếu tình trạng này kéo dài. Nếu phát hiện muộn, cơ tim không thể phục hồi lại như ban đầu. Hoặc nếu bỏ qua giai đoạn sớm, sẽ không thể điều trị tích cực được như ban đầu. Bệnh sẽ diễn tiến nặng, nguy cơ nặng nhất của suy tim là gây đột tử, đột quỵ. >>> Xem thêm: Phân biệt điểm khác nhau giữa đột quỵ và đột tử

8. Bệnh cơ tim giãn nở có gây đột tử hay đột quỵ không?

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Bệnh lý cơ tim giãn nở khiến cơ tim bị giãn và điện tim bị rối loạn. Như vậy, nó dễ dẫn đến rối loạn nhịp tim như nhanh nhĩ, nhanh thất hoặc rung thất, rung nhĩ. Những trường hợp đó sẽ tạo thành cục máu đông trong tim và nguy cơ cục máu đông đi lên não dẫn đến tắc não. Khi cơ tim yếu quá, cục máu đông sẽ hình thành trong tim có thể gây ra tình trạng đột quỵ não bất cứ lúc nào.

9. Chế độ dinh dưỡng cho bệnh nhân cơ tim giãn nở

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Chế độ dinh dưỡng đối với người có cơ tim giãn nở cũng giống như người suy tim. Chúng ta không nên ăn mặn quá, ăn rau củ quả phù hợp và dinh dưỡng phải cân bằng. Bệnh nhân cần bỏ rượu bia, thuốc lá, các chất kích thích, kiểm soát chặt chẽ huyết áp và đường huyết.

10. Người bị cơ tim giãn nở nên tập và không nên tập gì?

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Bệnh nhân chỉ nên chơi môn thể thao nhẹ nhàng, tránh đối kháng. Họ có thể đi bộ, đạp xe, nhưng cần tránh chơi bóng đá vì các môn thể thao hoạt động quá sức có thể nguy hiểm đến tính mạng.

11. Người bị cơ tim giãn nở có cần kiêng quan hệ tình dục?

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Bệnh nhân không cần kiêng hoàn toàn nhưng cần có chế độ phù hợp, thoải mái. Tùy theo sức khỏe, chúng ta sẽ cân nhắc vấn đề đó và chỉ nên làm theo sức lực của mình.

12. Thời gian sống của bệnh nhân bị cơ tim giãn nở

ThS.BS Nguyễn Mạnh Cường trả lời: Với việc điều trị nội khoa tích cực tối ưu, có lối sống sinh hoạt phù hợp cơ tim sẽ phục hồi tốt hơn và bệnh nhân có thể sống với nó trong một số trường hợp. Khi điều trị không thích hợp bệnh cơ tim giãn quá mức, người bệnh cơ tim giãn nở không có chế độ sinh hoạt phù hợp, bệnh sẽ diễn tiến nặng hơn và có thể dẫn đến nguy cơ đột tử, đột quỵ.

Trọng Dy, benhdotquy.net