12 bài tập trị liệu hiệu quả cho bệnh nhân đột quỵ tại nhà

Có nhiều cách để bệnh nhân tập trị liệu đột quỵ ở nhà, nhưng làm sao chúng ta có thể chọn bài tập tốt nhất? Dưới đây là các bài tập đột quỵ tốt nhất để họ sớm bình phục sau khi xuất viện theo hướng dẫn của trang web Flintrehab.

28-02-2022 15:52
Theo dõi trên |

1. Các bài tập phục hồi chức năng đột quỵ hàng ngày

Trong khi tập thể dục tập trung vào việc tăng cường cơ bắp của bạn,  thì bài tập phục hồi sau đột quỵ  sẽ kích hoạt não của bạn truyền thông điệp đến các cơ để vận động. Phục hồi chức năng tập trung vào việc kích hoạt tính linh hoạt thần kinh, cơ chế của não để giúp các đường dây tái liên kết và người bệnh sẽ học được kỹ năng mới.

Sau khi một phần não bị ảnh hưởng bởi đột quỵ, sự dẻo dai thần kinh sẽ tạo ra đường dây mới kết nối với các phần vẫn hoạt động tốt của não. Tập các bài trị liệu ở nhà một cách liên tục và đúng theo thời khóa biểu hằng ngày sẽ giúp cơ thể hoạt động tốt trở lại.

Tăng cường cơ bắp cũng là một mục tiêu trong quá trình phục hồi chức năng đột quỵ, để giúp chống lại bất kỳ tình trạng teo cơ nào xảy ra.

2. Liệu pháp gương để phục hồi bàn tay

Liệu pháp gương là một phương pháp giúp truyền tín hiệu từ tay đến não, đặc biệt nhóm người bị tê liệt tay hoặc cảm thấy gặp khó khăn trong việc cử động tay.

Phương pháp trị liệu dành cho những người sống sót sau đột quỵ này bao gồm việc sử dụng một tấm gương trên mặt bàn để che cánh tay bị ảnh hưởng bằng sự phản chiếu của cánh tay đang hoạt động. Sau đó, bạn thực hiện các bài tập trị liệu tay trên mặt bàn trong khi nhìn vào hình ảnh phản chiếu.

Mặc dù bạn biết rằng bạn chỉ di chuyển một tay, nhưng nó đánh lừa bộ não nghĩ rằng bạn đang di chuyển cả hai tay. Điều này giúp kích hoạt tính linh hoạt thần kinh và từ từ cải thiện khả năng vận động ở tay bị ảnh hưởng.

3. Trị liệu vận động cưỡng bức (CIMT)

Bài tập trị liệu vận động cưỡng bức sẽ là một bài tập có nhiều thử thách đối với bệnh nhân bị liệt nửa người (bị yếu). Nó hoạt động bằng cách hạn chế chuyển động của bên không bị ảnh hưởng trong khi buộc sử dụng bên bị ảnh hưởng.

CIMT có thể là một thách thức. Nó thường là một chương trình phục hồi được bắt đầu tại trại cai nghiện và sau đó được tiếp tục tại nhà.

4. Bài tập thực hành trí não giúp tình trạng tê liệt được cải thiện

Bài tập thực hành trí não yêu cầu đầu óc chúng ta xem xét mọi việc trước khi hành động. Các vận động viên chuyên nghiệp cần phải thực hành tâm trí để cải thiện kỹ năng của mình và bệnh nhân đột quỵ cũng hưởng được lợi ích từ việc làm trên.

Mỗi người nên tập các bài thực hành trí não trong 5 phút trước khi áp dụng cách làm trên một cách thực sự. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng hình dung bản thân đang di chuyển giúp kích hoạt sự dẻo dai thần kinh giống như cách vận động thể chất.

Bài tập thực hành trí não sẽ mang lợi nhiều lợi ích cho bệnh nhân bị tê liệt người và chưa thể di chuyển một mình. Đây sẽ là cách giúp bộ não tự phục hồi.

5. Dụng cụ tập trị liệu tại nhà

Các dụng cụ tập trị liệu ở nhà sẽ giúp bệnh nhân lấy lại động lực, đặc biệt khi họ quá mệt mỏi với nhiều bài tập cùng một lúc. Bệnh nhân cần hỏi chuyên viên trị liệu để biết được cách sử dụng dụng cụ đúng cách hơn.

6. Kích thích trí não bằng bài tập Kaizen

Kaizen là một bài tập của người Nhật thông qua các bước nhỏ nhưng có sự nhất quán.

Bài tập Kaizen yêu cầu chúng ta phải có tính kiên nhẫn và bền bỉ, đây là hai thành phần quan trọng sẽ giúp bệnh nhân đột quỵ phục hồi nhanh hơn. Người bệnh không thể thu được kết quả ngay.

Cách làm tốt nhất là thực hiện các động tác thật chậm mỗi ngày. Tốc độ chậm nhưng ổn định này chính xác là điều sẽ dẫn đến khả năng hồi phục cao nhất có thể của bạn.

7. Hoạt động tích cực

Đa số nhà trị liệu thể chất đều có một mục tiêu là giúp người đột quỵ luôn suy nghĩ và hoạt động một cách tích cực. Cách suy nghĩ và hành vi tích cực sẽ mang lại lợi ích cho người bệnh đột quỵ. Trong quá trình phục hồi đột quỵ, người bệnh cần tập các động tác trị liệu mỗi ngày.

Bởi vì một yếu tố quyết định của việc phục hồi thành công là cách bệnh nhân kiên trì theo đuổi phục hồi chức năng lâu dài. Một nghiên cứu cho thấy rằng sau đột quỵ, bệnh nhân có cùng mức độ phục hồi sau đột quỵ 5 năm và họ chỉ sau 2 tháng sau đột quỵ. Nghiên cứu liên kết việc thiếu các cơ sở phục hồi chức năng trong thời gian dài là nguyên nhân dẫn đến tình trạng trì trệ.

Đây là lý do tại sao các bước nhỏ, nhất quán được thực hiện trong thời gian dài mang lại kết quả tốt nhất.

8. Tắt tiếng ồn để kích hoạt não

Người tập trị liệu cần tạo cho mình một môi trường yên tĩnh và không gây phân tâm. Tắt truyền hình và yêu cầu thành viên gia đình không gây phiền toái tại thời điểm này.

Não đang cần phải suy nghĩ nhiều, người tập đừng làm đứt luồng suy nghĩ của não.

9. Đừng để áp lực cao nguyên cản trở bạn

Mỗi bệnh nhân sẽ bị ảnh hưởng do đột quỵ một cách khác nhau, tốc độ phục hồi sẽ tùy thuộc vào thể trạng. Tuy nhiên, áp lực cao nguyên sẽ xảy ra trong vòng ba tháng.

Hiện tượng này hoàn toàn bình thường nên đừng để điều đó cản trở quy trình tập. Mặc dù kết quả có thể mất nhiều thời gian hơn, nhưng quá trình phục hồi sẽ không dừng lại trừ khi bạn dừng lại.

10. Đừng để tình trạng tê liệt trở thành rào cản

Bị tê liệt sau khi mắc đột quỵ là một bệnh mãn tính và việc bình phục chỉ xảy ra khi người tập chịu khó tập luyện. Não cần động lực để phục hồi nhanh hơn và các bộ phận cơ thể cần được kết nối một cách trọn vẹn.

Đối với bệnh nhân đang phục hồi ở giai đoạn hậu đột quỵ tại nhà, sử dụng các biện pháp như bài tập trí não và bài tập trị liệu cho thân thể bị liệt. Cả hai phương pháp trên làm tăng khả năng khả biến thần kinh bằng cách truyền tín hiệu từ não sang thân thể.

Hãy dành một ít thời gian và chú tâm đến bài tập phục hồi. Bài tập thụ động sẽ làm cho tình trạng khả biến thần kinh xảy ra một khi người đó chú trọng đến động tác. Bài tập trí não chỉ có tác dụng khi việc tập luyện diễn ra một cách liên tục.

11. Khắc phục nguyên nhân chính gây cứng cơ

Cứng cơ là tình trạng não và thân thể không thể liên kết với nhau để trao đổi và truyền tải thông tin. Khi não không thể yêu cầu cơ cử động hay thả lỏng, cơ sẽ gòng lên để bảo vệ bản thân.

Bài tập căng cơ được xem là bài tập hữu ích vì người bệnh có thể tránh nguy cơ cứng cơ và mất khả năng cử động. Tuy nhiên, động tác trên không thể giải quyết được nguyên nhân gây cứng cơ chính.

Để cải thiện chức năng bàn tay sau đột quỵ, bệnh nhân phải giữ cho bàn tay hoạt động. Tập trung vào việc sử dụng tay bị ảnh hưởng trong các công việc hàng ngày ngay cả khi tay khỏe hơn hỗ trợ chuyển động. Quan trọng nhất, hãy đảm bảo hoàn thành  các bài tập trị liệu tay hàng ngày  để giúp kích thích não bộ nhằm cải thiện cơ hội hoạt động của tay.

12. Bệnh nhân cần ngủ hơn 6 giờ

Giấc ngủ đóng một vai trò quan trọng trong quá trình hồi phục đột quỵ, đặc biệt là khi áp dụng phương pháp vật lý trị liệu. Tại sao? Bởi vì giấc ngủ REM đã được chứng minh là giúp mọi người học và nhớ cách thực hiện các nhiệm vụ thể chất.

Khi ngủ, não sẽ có cơ hội bổ sung chất dẫn truyền thần kinh để giúp mạng lưới thần kinh ghi nhớ diễn biến, học điều hay và thực hiện công việc với năng suất cao hơn. Vì vậy, bệnh nhân bị đột quỵ cần thời gian nghỉ ngơi.

Nếu bạn ngủ nhiều hơn 30 phút mỗi lần trong ngày, bạn sẽ làm gián đoạn giấc ngủ sâu vào ban đêm. Khi tâm trí và cơ thể của bạn được nghỉ ngơi, việc chữa lành có thể xảy ra.

Nếu bạn có bất kỳ rối loạn giấc ngủ nào khiến bạn không thể ngủ lâu hơn 6 giờ, hãy nói chuyện với bác sĩ để thảo luận về các lựa chọn của bạn.

Trọng Dy, theo flintrehab

Quảng cáo
Sự gia tăng đột quỵ đáng lo ngại ở người trẻ 

Sự gia tăng đột quỵ đáng lo ngại ở người trẻ 

Đột quỵ ngày càng trẻ hóa với các con số đáng báo động trong thời gian gần đây tại nhiều cơ sở y tế cấp cứu đột quỵ trên cả nước. Mỗi năm có thêm 200.000 người Việt mắc bệnh này và số trường hợp tử vong do đột quỵ là 11.000 người. Trong đó, tỷ lệ đột quỵ ở người trẻ ngày càng gia tăng, chiếm 10-15%. Các chuyên gia nói gì về điều này?

Multimedia

Theo dõi trên:

Video

Hướng dẫn cấp cứu bệnh nhân đột quỵ ngoài cộng đồng

Sơ cứu đột quỵ tại chỗ đảm bảo an toàn cho người bệnh trước khi nhận được sự can thiệp từ đội ngũ y bác sĩ. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm được các phương pháp sơ cứu đúng cách. Trong video dưới đây, TS.BS Trần Chí Cường – Giám đốc chuyên môn Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ sẽ hướng dẫn các phương pháp sơ cứu đúng cách nếu gặp trường hợp bệnh nhân bị đột quỵ.

Chăm sóc đột quỵ

Dấu hiệu đột quỵ

Tầm soát đột quỵ